بایگانی نویسنده: IBfon.Org

IBfon.Org

درباره IBfon.Org

مدیریت اصلی انجمن تجارت بین الملل

آموزش دور اظهاری گمرک – استفاده از نرم افزار اظهار الکترونیک واردات + دانلود

گمرک ایران در نظر دارد در برنامه زمان بندی شده گمرکات ایران را به سیستم دور اظهاری الکترونیکی مجهز کند . در همین راستا گمرک آموزش استفاده از این سیستم را منتشر کرد که ما این قایل را در اختیار شما می گذاریم تا آمادگی لازم جهت استفاده از این سیستم را داشته باشید.

فایل آموزشی چگونگی استفاده از نرم افزار دور اظهاری واردات Epl.irica.ir

روال دور اظهاری در گمرک تهران امور واردات

(به عنوان یک گمرک زمینی)

توجه : روال مندرج در این نوشتار ، بر اساس آخرین نسخه ارایه شده در سرور تولید شده است  و ممکن است ، جزئیات روالها و شیوه نامه ثبت اطلاعات ، دچار تغییراتی شود.

1-      صفحه ورود به « سامانه گمرک الکترونیکی »

نام کاربری در این صفحه ، شماره کدینگ افراد ( شامل افراد حقیقی و حقوقی ) می باشد، این شماره کدینگ برای افراد حقیقی ، شماره کد ملی است .

صفحه ورود به سیستم گمرک الکترونیکی

صفحه ورود به سیستم گمرک الکترونیکی

  • در حال حاضر صاحبان کالا و دارندگان « کارت حق العمل کاری» می توانند با مراجعه به مسئول احراز هویت در گمرک تهران ، اقدام به ثبت نام و دریافت رمز عبور نمایند.

 1-      دریافت اطلاعات از سامانه ثبتارش

پس از دریافت شناسه اظهار در سامانه ثبت سفارش، این امکان برای کاربر به وجود می آید که با استفاده از شماره مذبور، ورود اطلاعات در «سامانه گمرک الکترونیکی» را آغاز نماید .

گام اول : دریافت اطلاعات از سیستم ثبتارش

گام اول : دریافت اطلاعات از سیستم ثبتارش

در گام نخست با نوشتن « شناسه اظهار» در بخش «شماره پیگیری ثبتارش» و انتخاب گزینه «ادامه» در پایین صفحه، می توان به بخش دوم رفت . [1]

  • در صورتی که ورود اطلاعات کاربر در این بخش، بدون شماره ثبت سفارش انجام می شود[1] ، برای ورود اطلاعات باید به گمرک تهران مراجعه نماید.

1-      این نوع از اظهارنامه ها ، برای بارهای خاص و در اصطلاح، دستوری می باشد که ورود اطلاعات آن نیاز به تایید گمرک محلی دارد.

2-      پرینت برگه پیش اظهار

این پرینت ، برای ارایه شکل کلی از اظهار نامه در اختیار کاربر قرار می گیرد. کاربرانی که عادت به ورود اطلاعات مستقیم در سامانه ندارند، می توانند با پرینت گرفتن از این صفحه، اطلاعات اولیه را

روی این کاغذ ثبت نمایند و در زمان مناسب به ورود اطلاعات در سامانه اقدام نمایند.

در صورتی که نیاز به پرینت گرفتن در این مرحله دارید، می توانید گزینه print را که در ناحیه

مشخص شده با رنگ قرمز قرار دارد، انتخاب کنید. در صورتی که نیازی به پرینت کاغذی در این مرحله ندارید، می توانید گزینه Cancel  را انتخاب کنید.

گرفتن پرینت پیش اظهار

گرفتن پرینت پیش اظهار

پس از انتخاب گزینه های مطرح شده در بالا، برای عبور از گام دوم، گزینه ادامه را انتخاب کنید.

گزینه ادامه را بزنید

3-      تکمیل اطلاعات اظهار

در این مرحله، با ورود اطلاعات اظهارنامه، اطلاعات مربوط به هر قلم کالا به صورت جداگانه وارد می شود. جزئیات مربوط به گام سوم، در ادامه مطرح شده است .

3

توجه به این نکته داشته باشید که برای انتقال نشانگر نوشتاری از روی یک محدوده (فیلد) به یک محدوده دیگر، بهتر است که از کلید tab روی کیبورد خود استفاده کنید.

الف - ورود اطلاعات در خانه های 8، 11، 14و 15 اظهارنامه :

در خانه شماره 8 ، کدینگ گیرنده را ثبت کنید. این گیرنده باید در نرم افزار آسیکودای گمرک

تهران دارای کدینگ باشد، نمونه ای از شیوه پرکردن این بخش در ادامه آورده شده است

با فشردن دکمه Tab  یا انتخاب فیلد با کلیک موشواره (موس)، می توان « کد کشور طرف معامله» را درخانه شماره 11 انتخاب نمود. این لیست بر اساس حروف اختصاری نام کشورها تنظیم شده است.

در خانه شماره 14، کدینگ اظهار کننده را ثبت کنید، این اظهار کننده باید در نرم افزار آسیکودای گمرک تهران دارای کدینگ باشد. نمونه ای از شیوه پرکردن این بخش در ادامه آورده شده است .

پر کردن خانه های 15( کشور صادر کننده)، و 16 (کشور مبدا) اظهارنامه مانند پرکردن خانه شماره 11 است.

ب- ورود اطلاعات در خانه های 18، 20، 22، 24، 25، 27، 28 و 29 اظهارنامه:

در خانه شماره 18، « هویت و ملیت وسیله حمل در ورود» را از لیست انتخاب کنید.

در خانه شماره 20 نیز می توانید شرایط تحویل (نوع ارزش) را به تفکیک ترم انتخاب کنید:

در خانه شماره 22، ارز و مبلغ فاکتور را وارد کنید. انتخاب نوع ارز می تواند با موشواره یا نوشتن بخشی از حروف اختصاری مربوط به نوع ارز انجام شود. برای مثال، برای انتخاب یورو، کافیست که در بخش جستجوی این ناحیه، حرف E را با استفاده از کیبورد بنویسید و گزینه مورد نظر را انتخاب کنید.

در انتخاب نوع پرداخت دقت کافی داشته باشید. توجه کنید که انتخاب این گزینه، روی مندرجات بخش 28 اثر می گذارد.

در خانه شماره 25، نحوه حمل در مرز را از روی لیست انتخاب کنید. در گمرک تهران (که تمام بارهای به صورت ترانزیت یا مرجوعی است)، این گزینه همیشه زمینی خواهد بود، در خانه شماره 27 هم در حال حاضر باید محل تخلیه را انبارهای گمرک تهران معرفی کنید

در خانه شماره 29 نیز می توانید نام گمرک را انتخاب نمایید. توجه داشته باشید که برای انتخاب نام گمرک، کافیست که حرف ابتدایی آن را با استفاده از کیبورد بنویسید، برای مثال، برای انتخاب گمرک بازرگان، کافیست که حروف «باز» را داخل محوطه جستجو وارد کنید.

  • نام گمرک بندر شهید رجایی، « منطقه ویژه اقتصادی شهید رجایی» می باشد.
  • نام گمرک بندر بوشهر «منطقه ویژه اقتصادی بوشهر 1) می باشد.

ج – ورود اطلاعات در خانه های 31، 32، 33، 34، 35، 36، 37، 38، 41، 42، 44 اظهارنامه :

از آنجا که کاربران در این بخش، دچار مشتکلاتی می شوند،لطفا این بخش را با دقت مطالعه نمایید.

در خانه شماره 31، بخش های مختلفی برای ورود اطلاعات وجود دارد. در هنگام ورود اطلاعات، بخش کد ثبت سفارش و تاریخ ثبت از سامانه ثبت سفارش دریافت می شود اما بخش های دیگر باید توسط کاربر پر شود.

در قسمت تعداد بسته ها، تعداد بسته مربوط به قلم کالای فعلی را وارد کنید. در واقع خانه 31، برای هر قلم کالا پر می شود. در نتیجه کاربر نباید جمع کل بسته ها را در این بخش وارد نماید. سپس در قسمت نوع بسته، به انتخاب گزینه مناسب اقدام کنید از قبیل، کارتن، نگله، عدل یا هر گزینه مطلوب دیگر.

  • در قسمت بیمه و کرایه حمل، اعداد مورد نظر را متناسب با اطلاعات وارد شده، در خانه شماره 20 وارد نمایید. انتخاب گزینه مناسب در خانه شماره 20، روی فرمول محاسبه عوارض کل اثر می گذارد.
  • در قسمت نام برند، نوع ثبت برند و مدل کالا را از روی اسناد پر کنید. توجه کنید که این داده ها در بخش دایره ارزش و اداره استاندارد مورد استفاده قرار می گیرد.
  • پس از پر کردن بخش شرح تجاری کالا و وارد کردن شماره قبض انبار، کار شما در این بخش تمام است.
  • در حال حاضر، نیار به پر کردن قبض انبار الکترونیکی نیست.
  • برای وارد کردن چند قبض انبار، کافیست که شماره قبض انبارها را با یک خط تیره از هم جدا کنید. برای مثال 1583553- 1888298. برای ورود اطلاعات با تعداد قبض انبار متعدد، محدودیتی در نظر گرفته نشده است.

کد کالا، وزن خالص و ناخالص را با دقت در خانه های 33، 35 و 38 وارد کنید. تعداد واحد کالا را در خانه شماره 41 انتخاب نموده و ارزش قلم کالا را در خانه شماره 42 وارد کنید.

توجه به این نکته داشته باشید که مجموع ارزش قلم کالاهای وارد شده، باید با عدد وارد شده در سامانه ثبت سفارش همخوانی داشته باشد.

مندرجات خانه 44 را بدین صورت پر کنید، شماره فاکتور را از روی فاکتور پیدا کرده و تاریخ فاکتور را به میلادی در بخش مربوطه وارد نمایید نمونه ای از فاکتور مورد اشاره در ادامه آورده شده است.

سپس در بخش شمار مانیفست ، «شماره دستور قبول» را از روی قبض انبار خود ثبت کنید شماره بارنامه نیز در قبض انبار آورده شده است.

از آنجا که سامانه عدلبندی الکترونیک در گمرک تهران راه اندازی نشده است، در قسمت مربوطه، عدد 111111111 ( 9 تا عدد 1) را وارد کنید.

د – ورود اطلاعات در خانه 47 شامل ردیف های 041 تا 049 اظهارنامه :

در بخش حقوق و عوارض گمرکی، ورود اطلاعات خود را بدین صورت انجام دهید:

در خانه 41، ماخذ مربوط به قلم کالای فعلی را وارد کنید. برای مثال اگر ماخذ شما 8 درصد است، فقط عدد 8 را در خانه ماخذ وارد کنید.

در خانه 042 یا قسمت سایر، جمع کل هزینه ها (برای مثال 0.5 درصد) و اعدادی که شامل مالیات،جریمه و عوارض نمی شوند را وارد نمایید.

در خانه 047 یا قسمت مالیات بر ارزش افزوده (سهم مالیات تعیین شده هر سال ) مثلا در سال 92 " 3.6 درصد " را محاسبه و عدد مناسب را وارد کنید.

در خانه 048 یا قسمت عوارض سهم عوارض تعیین شده از مالیات ارزش افزوده که مثلا در سال 92 " 2.4 درصد " می باشد را محاسبه و عدد مناسب را وارد می کنید.

س – ثبت تغییرات، قبل از انتخاب گزینه ادامه

برای اتمام این بخش، باید گزینه ثبت ویرایش کالا انتخاب شود.

با انتخاب این گزینه، اگر همه داده های بالا به درستی وارد شده باشد، گزینه مورد نظر به کلمه " ثبت کالا " تغییر می کند. در غیر این صورت، در کنار هر محدوده ایی که خطایی در آن رخ داده است، خطای مربوط به آن نوشته می شود. باید به این نکته توجه شود که بدون ثبت کالا، نباید دکمه ادامه را انتخاب کرد، چرا که ذخیره سازی داده ها تنها با دکمه ثبت ویرایش کالا انجام می شود و در غیر این صورت، داده های وارد شده روی سرور ذخیره نمی شود.

  • نمونه ای از خطاهای سامانه که در این بخش مشاهده می شود:

در صورتی که پس از انتخاب گزینه ثبت ویرایش کالا، هیچ خطایی مشاهده نشود، و کلمه مورد نظر نیز به کلمه ثبت کالا تبدیل نشد، چند بار دیگر نیز، این گزینه را انتخاب کنید، این مشکل مربوط به ارتباط مرورگر با سرور اصلی می باشد.

4-    اضافه کردن مدارک

در حال حاضر ( قبل از 23 دی 1392) نیاز به اضافه کردن مدارک نیست و می توانید بدون اضافه کردن سند، گزینه ادامه را انتخاب کنید.

5-    قوانین و توافق نامه

در صورتی که با متن نوشته شده در این بخش موافق هستید، گزینه ادامه را انتخاب کنید.

6-     تایید نهایی

در این بخش، اسناد آپلود شده در بخش 4 به نمایش درآمده و اطلاعات اظهاری برای ثبت در آسیکودا و دریافت شماره سریال سامانه هوشمند و عطف، آماده می شوند.

از قسمت گمرک اظهاری، گمرک مورد نظر را انتخاب کنید وروی گزینه ذخیره و دریافت شماره سریال و عطف کلیک کنید.

در صورتی که تمامی مراحل را به درستی طی کرده باشید، نرم افزار به شما یک شماره سریال و یک شماره عطف می دهد. نمایی از عملیات موفقیت آمیز در این بخش را می توانید در عکس زیر مشاهده کنید.

دریافت پرینت در این بخش، مانند گام دوم است. در صورتی که نیاز به پرینت مجدد در این بخش دارید، می توانید به سوال شماره 5 در بخش پیوستها مراجعه نمایید.

مواردی که می بایستی در نظر داشته باشد :

  • برای استفاده از این نرم افزار، بهتر است از مرورگر chrome استفاده شود. البته هشداری در این زمینه در آدرس سامانه الکترونیکی قرار داده شده است.
  • شما می توانید با کلیک روی نام خود در بالای صفحه سمت چپ، و انتخاب گزینه پروفایل من، به بخش مدیریت مشخصات کاربری خود وارد شوید و رمز عبور خود را تغییر دهید.
  • در حال حاضر دریافت عطف از آسیکودای محلی، به معنای ثبت نهایی تلقی می شود و نیاز به انتخاب " دکمه تایید نهایی " در مرحله آخر نیست.
  • اطلاعات مربوط به اظهارنامه، با توجه به شماره ثبتارش آن ذخیره می شود. در صورتی که نیاز فراخوانی مجدد اطلاعات جهت اصلاح یا پرینت مجدد دارید، می توانید در بخش گام نخست، شماره ثبتارش مورد نظر را انتخاب کنید و اطلاعات مورد نظر را مشاهده نمایید.
  • شما می توانید در صفحه گام 6 ، روی پیش پرینت ایجاد شده روی صفحه، راست کلیک کنید و از لیست باز شده، گزینه reload frame را انتخاب کنید تا بدون گرفتن شماره عطف و یا سریال جدید، یک پرینت مجدد از سامانه دریافت نمایید.
  • هر وقت گزینه « عدم امکان ثبت اظهار، کدینگ گیرنده در آسیکودا ثبت نشده است» ظاهر شد می بایستی به گمرک مربوطه مراجعه و شرکت ( یا اظهار کننده) را برای یک بار در آسیکودای محلی کدینگ کنید.
  • برای وارد کردن اطلاعات اظهارنامه های چند قلمی کافیست پس از ورود اطلاعات مربوط به قلم اول و انتخاب گزینه ثبت ویرایش کالا، روی شماره ردیف قلم کالای مربوطه (سمت راست، پایین صفحه خود اظهاری) کلیک کنید و خانه هایی که خالی شده است را دوباره پر کنید. اطلاعات مربوط به خانه های 37 تا 47 نیاز به تغییر خواهد داشت.

لینک دریافت فایل آموزشی 

نحوه محاسبه ماخذ کالاهای اولویت 10 در سامانه اظهار الکترونکیکی گمرک شیوه نامه ثبت معافیت ها و تخفیفات در نرم افزار دوراظهاری واردات

 

قواعد مبدا – تعیین کشور مبدا و سازنده در تجارت خارجی

در دنیای امروز جهان که کالاها از تنوع بسیار زیادی برخوردار هستند و در ساخت آنها از اجزا و قطعات کشورهای مختلف نیز استفاده می شود تعیین کشور سازنده سخت می باشد.

قانون امور گمرکی ایران در ماده 17 به این موضوع پرداخته و چنین می نویسد :

ماده ۱۷ ـ كشور مبدأ كالا [ 36]  كشوري است كه كالا در آن توليد يا ساخته و به ‌منظور اعمال اهداف تعرفه‌اي گمركي، محدوديتهاي مقداري يا هر اقدام ديگر مرتبط با امر تجارت در آن، به‌كار گرفته مي‌شـود. قواعد مبدأ براساس ضوابط سازمان تجارت جهاني و مورد تأييد شوراي همكاري گمركي در آيين‌نامه اجرائي اين قانون تعيين مي‌گردد.

تبصره ـ مرجع صدور گواهي مبدأ [37] در ايران اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران است.

36 - کشور مبدا Country of origin

تفاوتی ندارد کشور یا منطقه ای از یک کشور، هر کدام به عنوان کشور مبدا شناخته شود. منتهی در بیان جزئیات به منطقه ای معین از یک کشور اشاره می شود.

در هر حال تعیین این مبدا، اعم از این که کشور یا منطقه ای از یک کشور باشد، مبتنی بر قواعد مبدا یا ضوابط مبدا Country of origin است. همانطور که در این ماده تصریح شده، پذیرفته اند که در گمرک ایران قواعد مبدا مبتنی بر ضوابطی باشد که سازمان جهانی تجارت با همکاری سازمان جهانی گمرک تدوین کرده اند.

37- گواهی مبدا Certificate of origin فرم های متحد الشکل در بیشتر کشورها برای گواهی مبدا معمولی و گواهی مبدا فرم A در اختیار اتاق های بازرگانی قرار دارد که متقاضی برای صدور مراجعه می کند. گواهی مبدا که به این ترتیب تهیه می شود با استفاده از مندرجات پروانه صادراتی که گمرک صادر می نماید و بارنامه حملی که به موجب آن کالا از کشور خارج می شود، تنظیم می گردد. 

در رابطه با وظیفه ای که از سالها پیش و اکنون با تصریح در تبصره ماده 17 این قانون به عهده اتاق بازرگانی و صنایع معادن گذاشته شده است ذکر این نکته را لازم می داند که اتاق بازرگانی برای صدور گواهی مبدا به هیچ وجه کالا را مورد معاینه قرار نمی دهد و هرگز کالایی را که گواهی مبدا آن را صادر می کند، مشاهده ننموده، یا تقاضای بازدید از آن را ندارد. با این توصیف باید گفت عملا گمرک هر کشور است که این گواهی را شکل می دهد، زیرا مبنا بر همین صدور فرم گواهی مبدا پروانه های صادراتی است.

اما آئین نامه اجرایی گمرک ایران به طور مفصل تر به تعیین کشور مبدا پرداخته است. ماده 24 تا 37 به این موضوع پرداخته است :

فصل دوم  ـ قواعد مبدأ و گواهی اسنادی مبدأ و کنترل آن

ماده۲۴ـ کالایی که تماماً در یک کشور تولید شده، همان کشور را باید مبدأ آن کالا محسوب نمود. فقط موارد زیر به عنوان کالایی که تماماً در یک کشور تولید شده، در نظر گرفته خواهد شد:

الف ـ محصولات معدنی که از خاک، آبهای سرزمینی یا از بستر دریای همان کشور استخراج می‌شوند.

ب ـ محصولات نباتی که در همان کشور برداشت می‌شوند.

پ ـ حیوانات زنده‌ای که در همان کشور به دنیا آمده و در همانجا پرورش داده می‌شوند.

ت ـ محصولاتی که از حیوانات زنده در همان کشور به دست می‌آیند.

ث ـ محصولاتی که از صیادی یا ماهیگیری در همان کشور به دست می‌آیند.

ج ـ محصولاتی که از صیادی در دریا یا سایر محصولاتی که از دریا به وسیله کشتی‌های همان کشور به دست می‌آیند.

چ ـ محصولات که از کارخانه‌های مستقر بر روی عرشه کشتی‌های همان کشور منحصراً از محصولات بند (ج) به دست می‌آید.

ح ـ محصولاتی که از دریا یا اعماق آن در خارج از آبهای سرزمینی همان کشور استخراج می‌شود، به شرط اینکه همان کشور حق انحصاری در آن آبها یا اعماق آن را داشته باشد.

خ ـ قراضه و ضایعات حاصل از عملیات ساخت یا پردازش و اشیای مستعمل که در همان کشور جمع‌آوری شده و فقط مناسب برای بازیافت مواد خام باشند.

د ـ کالاهایی که در همان کشور منحصراً از محصولات اشاره شده در بندهای (الف) تا (خ) تولید شوند.

ماده۲۵ـ وقتی دو یا چند کشور در تولید کالا دخالت دارند (یعنی کالایی که تماماً در یک کشور تولید نشده)، مبدأ آن کالا براساس ضابطه تغییر اساسی تعیین خواهد شد.

تبصره ـ ضابطه تغییر اساسی ضابطه‌ای است که براساس آن کشور مبدأ کالا تعیین می‌شود، کشوری که در آن آخرین عملیات اساسی پردازش یا ساخت انجام شده، به نحوی که این عملیات اساسی موجب پیدایش صفت و خاصیت اصلی کالای نهایی می‌گردد.

ماده۲۶ـ در بکارگیری ضابطه تغییر اساسی، گمرک از قواعد هماهنگ مبدأ تدوین شده توسط شورای همکاری گمرکی استفاده خواهد نمود.

ماده۲۷ـ در اجرای آیین‌نامه یا توافقات بین‌المللی، وقتی که ضابطه تغییر اساسی بر مبنای شرط درصدی از ارزش تعیین می‌شود، ارزش‌ها باید طبق موازین زیر منظور گردد:

الف ـ برای مواد وارداتی، ارزشی که براساس آن به هنگام ورود، حقوق ورودی وصول می‌شود و چنانچه این مواد مبدأ مشخصی نداشته باشند، براساس اولین قیمت قابل اثبات پرداخت شده در قلمرو گمرکی کشوری که آن مواد ساخته شده است.

ب ـ برای کالاهای تولید شده در داخل، براساس قیمت صادراتی آن کالا طبق ماده (۱۶) قانون.

ماده۲۸ـ عملیاتی که نقشی در پیدایش صفت یا خاصیت اصلی کالاها ندارند یا نقش اندکی دارند و به خصوص عملیاتی که محدود به یک یا چند از موارد زیر باشد، به عنوان عملیات اساسی پردازش یا ساخت تلقی نخواهند شد:

الف ـ عملیاتی که برای حفظ کالا در جریان حمل یا انبار کردن لازم است.

ب ـ عملیاتی که در بهبود بسته‌بندی یا کیفیت ارایه به بازار کالا یا عملیاتی که برای آماده کردن کالا برای ارسال از قبیل بسته‌بندی مجدد و درجه‌بندی دخالت دارند.

پ ـ سرهم کردن ساده اجزای محصولات به منظور تشکیل یک محصول کامل.

ت ـ از هم جداسازی مجموعه‌ها.

ث ـ مخلوط کردن کالاهای دارای مبدأهای مختلف، به شرط اینکه صفت اصلی محصول به دست آمده از اختلاط، اساساً مغایر با مشخصات کالاهایی که با یکدیگر مخلوط شده‌اند، نباشد.

ج ـ ذبح حیوانات.

ماده۲۹ـ ملزومات، لوازم یدکی، ابزارآلات برای استفاده با ماشین، وسایل، دستگاه‌ها یا وسایل نقلیه، دارای همان مبدأ ماشین، وسایل، دستگاه‌ها یا وسایل نقلیه خواهد بود، به شرط اینکه به همراه آنها وارد و معمولا با آنها فروخته شده و از نظر تعداد نیز متناسب با آنها باشد.

ماده۳۰ـ مبدأ لوازم بسته‌بندی همان مبدأ کالای دورن آن می‌باشد، به استثنای مواردی که طبق قاعده (۵) سیستم هماهنگ شده یا مقررات این آیین‌نامه لوازم بسته‌بندی باید جداگانه طبقه‌بندی شود.

ماده۳۱ـ در تعیین مبدأ کالا، مبدأ عواملی از قبیل نیروی برق، ماشین‌آلات یا ابزارآلاتی که در ساخت یا پردازش کالا مورد استفاده قرار گرفته منظور نمی‌شود و تأثیری در تعیین مبدأ کالا ندارد.

ماده۳۲ـ تغییرات در قواعد مبدأ یا رویه‌های بکارگیری آن، در مواردی که باعث محدودیت یا مؤثر در افزایش حقوق ورودی باشد، شامل کالای موجود در اماکن گمرکی نمی‌گردد.

مبحث دوم ـ گواهی اسنادی مبدأ و کنترل آن

ماده۳۳ـ اصطلاحات مورد استفاده در این مبحث در معانی مشروح زیر به کار می‌روند:

الف ـ اظهارنامه مبدأ: بیان مبدأ کالای صادراتی در سیاهه یا هر سند دیگر مربوط به کالا که سازنده، تولیدکننده، عرضه‌کننده، صادرکننده یا اشخاص صلاحیت‌دار دیگر ارایه می‌دهند.

ب ـ اظهارنامه مبدأ گواهی شده: اظهارنامه مبدأ که به وسیله گمرک صادرکننده کالا گواهی شده است.

پ ـ گواهی مبدأ: سند مخصوص شناسایی کالا که در آن مقام یا مؤسسه صلاحیت‌دار، گواهی می‌کند که کالای موضوع گواهی‌نامه دارای مبدأ کشور معینی است.

ت ـ گواهی اسنادی مبدأ: اظهارنامه مبدأ، اظهارنامه مبدأ گواهی شده و گواهی مبدأ.

ماده۳۴ـ گواهی مبدأ در مواقع لزوم برای اعمال تعرفه‌های ترجیحی، اعمال ضوابط تجاری یا اقتصادی اتخاذ شده یک جانبه یا تحت موافقت‌نامه‌های دو یا چند جانبه یا اعمال ضوابط اتخاذ شده به دلیل مسایل بهداشتی یا عمومی مطالبه خواهد شد.

ماده۳۵ـ در مواقعی که گمرک در خصوص گواهی اسنادی مبدأ تردید یا ظن تخلف داشته باشد، می‌تواند از مقامات صلاحیت‌دار کشور صادرکننده گواهی با ذکر دلایل تردید و مستندات، تایید گواهی اسنادی مبدأ را مطالبه نماید. گمرک می‌تواند به استعلام مقامات صلاحیت‌دار سایر کشورها درخصوص گواهی اسنادی مبدأ به شرط رعایت عمل متقابل، پاسخ دهد.

ماده۳۶ـ فرم (برگه) گواهی مبدأ، نحوه تکمیل، اسناد مورد لزوم برای صدور و کنترل صحت آن، منطبق با شکل و رویه‌های پذیرفته شده بین‌المللی خواهد بود.

ماده۳۷ـ در مواقعی که کالایی با مبدأ کشور معینی از طریق کشور ثالثی صادر می‌شود، گواهی مبدأ صادره توسط مقامات صالح کشور ثالث براساس گواهی کشور مبدأ قابل قبول می‌باشد.

گواهی مبداء

گواهی مبداء

قاعده ششم از قواعد عمومی تفسیر سیستم هماهنگ شده

قاعده 6

طبقه بندی کالاها در شماره های فرعی یک شماره، به مفهوم قانونی، باید بر طبق متن شماره های فرعی و یادداشتهای شماره های فرعی مربوطه و همچنین، با انجام تغییرات لازم، طبق قواعد فوق انجام گیرد، با این شرط که فقط شماره های فرعی هم سطح مورد مقایسه قرار گیرند. به مفهوم این قاعده، یادداشتهای قسمت ها و فصل های مربوطه نیز جز در مواردی که متن آنها به گونه دیگری مقرر کرده است، قابل اجرا می باشند.

 یادداشت توضیحی :

(یکم) قواعد 1 تا 5 بالا، با انجام تغییرات لازم، حاکم بر طبقه بندی در سطوح شماره های فرعی همان شماره نیز می باشد.

(دوم) برای اجرای قاعده 6، عبارات زیر دارای معانی که ذیلا برای آنها تعیین گردیده، می باشند:

 الف- " شماره های فرعی هم سطح" یعنی شماره های فرعی یک خطی (سطح 1) یا شماره های فرعی دو خطی (سطح 2)

بنابراین در مواقعی که، در محدوده یک شماره (چهار رقمی) دو یا چند شماره فرعی یک خطی نسبت به یک شیئی معین باید منحصرا بر اساس متن هر یک از این شماره های فرعی یک خطی مورد نظر، تعیین شود. وقتی که اختصاصی ترین شماره فرعی یک خطی انتخاب شد و این شماره فرعی نیز خود به شماره های فرعی تر تقسیم شده باشد، آنگاه و فقط در این صورت است که امر بررسی شماره های فرعی دو خطی مورد نظر برای تعیین اینکه کدام یک از شماره های فرعی دو خطی باید نهایتا انتخاب شود، مطرح می شود.

(ب) " مگر اینکه متن به گونه دیگری مقرر کرده باشد " یعنی مگر در مواردی که یادداشتهای قسمت یا فصل با متن شماره فرعی یا یادداشتهای شماره فرعی مغایر باشند. از این توع است، به عنوان مثال، در فصل 71، دامنه شمول اصطلاح " پلاتین" در یادداشت 4(ب) فصل متفاوت از اصطلاح " پلاتین" مندرج در یادداشت 2 شماره فرعی می باشد. بنابراین ، برای تفسیر شماره های فرعی 711011 و 711019 ، یادداشت 2 شماره فرعی بکار می رود و یادداشت 4(ب) فصل نباید در نظر گرفته شود.

(سوم)  دامنه شمول یک شماره فرعی دو خطی نباید از دامنه شمول شماره فرعی یک خطی که این شماره فرعی متعلق به آن است، فراتر رود، و دامنه شمول یک شماره فرعی یک خطی نباید از دامنه شمول شماره (چهار رقمی) که این شماره فرعی یک خطی متعلق به آن است، فراتر باشد.

قاعده پنجم از قواعد عمومی تفسیر سیستم هماهنگ شده

قاعده 5

علاوه بر مقررات پیش گفته، قواعد زیر درمورد کالاهای آتی الذکر اجرا می شود.

الف) جلد برای دوربین عکاسی،برای آلات موسیقی،برای اسلحه،برای آلات رسامی، برای گردن بند و محفظه های همانند که به خصوص برای جا دادن شیئی معین یا یک مجموعه کالا ساخته شده و داری قابلیت استعمال طولانی بوده و با اشیایی که برای آنها در نظر گرفته شده عرضه می شوند، با این اشیاء طبقه بندی می شوند. در صورتی که از نوعی باشد که معمولا با آنها فروخته می شوند، با این حالا، این قاعده در مورد محفظه هایی که صفت و خاصیت اساسی خود را به مجموع(ظرف و مظروف) می بخشند، قابل اجراء نمی باشد.

ب) با رعایت مقررات قاعده 5(الف) مذکور در فوق لوازم بسته بندی و محفظه های بسته بندی عرضه شده همراه با کالاهایی درون آنها، چنانچه از نوعی باشند که معمولا برای بسته بندی این قبیل کالاها مصرف می شوند، همراه با کالاها طبقه بندی می شوند، با این حال، در صورتی که این گونه لوازم بسته بندی یا محفظه های بسته بندی به وضوح، قابل استفاده مکرر باشد، این قاعده الزام آور نیست.

قاعده 5(الف)

(جلد، جعبه، و ظروف همانند)

(یکم) این قاعده فقط شامل ظروفی می باشد که :

(1)   مخصوصا برای جای دادن یک شیئی خاص با یک مجموعه اشیاء ساخته شده باشند، یعنی به نحوی طراحی شده باشند تا مظروف را در خود جای دهند، به علاوه برخی از ظروف به شکل شیئی که در آنها جای می گیرند، ساخته می شوند.

(2)   برای مصرف طولانی مناسب باشند. یعنی اینکه به گونه ای طراحی شده باشند که به ویژه از نظر دوام یا طول عمر بتوانند متناسب با مظروف مصرف دراز مدت داشته باشند.

این ظروف به منظور محافظت مظروف در مواقعی که از آن استفاده نمی شود، نیز بکار می رود (به عنوان مثال، در موقع حمل و نقل یا نگهداری). این معیارها موجب می شود تا این ظروف از لوازم بسته بندی ساده قابل تشخیص باشند.

(3)   با اشیایی که برای آنها در نظر گرفته شده اند، عرضه شده باشند، حتی اگر این اشیاء برای سهولت حمل و نقل به طور جداگانه بسته بندی شده باشند. این ظروف اگر به طور جداگانه عرضه شده باشند، در شماره مربوط به خود طبقه بندی می شوند.

(4)   از نوعی باشند که معمولا با چنین اشیایی فروخته می شوند.

(5)   خاصیت و صفت اساسی خود را به مجموع (ظرف و مظروف) ندهند.

(دوم)  مثال برای ظروف عرضه شده با اشیایی که برای آنها در نظر گرفته شده اند و طبقه بندی آنها بر اساس این قاعده انجام می گیرد. عبارت است از :

(1)   جعبه و جلد برای جواهرات (شماره 7113)

(2)   جعبه برای ریش تراش برقی (شماره 8510)

(3)   جلد دوربین دوچشمی، جلد تلسکوپ (شماره 9005)

(4)   جلد، جعبه و کیف برای آلات موسیقی (مثلا شماره 9202)

(5)   جلد تفنگ (مثلا شماره 9303)

قاعده 5(ب)

(لوازم بسته بندی و ظروف بسته بندی)

(چهارم) این قاعده برای طبقه بندی لوازم و ظروف بسته بندی از نوعی که معمولا برای بسته بندی کالاهایی که به آنها مربوط می شوند حاکم است. با این حال، وقتی که این قبیل ظروف و لوازم بسته بندی به وضوح برای استفاده مکرر مناسب باشند، این مقررات الزام آور نمی باشند، برای مثال، برخی از بشکه ها با ظروف فلزی از آهن یا فولاد برای گازهای فشرده یا مایع شده.

(پنجم) این قاعده تابع مقررات قاعده 5(الف) است و بنابراین طبقه بندی جلد، جعبه و ظروف همانند از انواعی که در قاعده 5(الف) ذکر گردیده باید بر اساس کاربرد آن قاعده تعیین شود.

قاعده چهارم از قواعد عمومی تفسیر سیستم هماهنگ شده

قاعده 4

کالایی را که نتوان طبق قواعد مذکور طبقه بندی کرد باید در شماره مربوط به کالایی که بیشترین شباهت را به آن دارد، طبقه بندی کرد.

 یادداشت توضیحی

(یکم ) این قاعده مربوط به کالایی می شود که امکان طبقه بندی آن بر اساس قواعد 1 لغایت 3 وجود ندارد.

این قاعده مقرر می دادر که چنین کالایی باید تحت شماره مربوط به کالایی که بیشترین شباهت را به آن دارد، طبقه بندی شود.

(دوم) برای طبقه بندی بر اساس قاعده 4، لازم است که مقایسه ای بین کالای عرضه شده با کالای مشابه به عمل آید تا کالایی که بیشترین شباهت را به کالای عرضه شده دارد تعیین شود. این کالای عرضه شده در همان شماره مربوط به کالای مشابهی که بیشترین شباهت را به آن دارد طبقه بندی می شود.

(سوم) طبعا شباهت می تواند به عوامل متعددی از قبیل، صفت و خاصیت و کاربرد بستگی داشته باشد.

قوانین و مقررات مربوط به کالای متروکه در گمرک

کالاهایی که به اماکن گمرکی یا انبارهای زیر کلید گمرک وارد می شوند تا مدت زمان مشخصی می توانند نگهداری شوند و اگر صاحب کالا در مدت زمان مقرر اقدام به ترخیص کالای خود نکند مشمول مقررات کالای متروکه می شود. 

قانون امور گمرکی در ماده 24 به موضوع کالای متروکه پرداخته است که عین این ماده چنین است :

ماده ۲۴ ـ مدت مجاز نگهداري كالا در انبارهاي گمركي از تاريخ تحويل كالا به اين اماكن سه ماه است. در صورت تقاضاي كتبي صاحبان كالا يا شركتهاي حمل ‌و نقل در مورد كالاي عبوري و وجود علل موجه به تشخيص گمرك و با پرداخت هزينه انبارداري تا تاريخ موافقت گمرك اين مدت حداكثر تا دو ماه ديگر قابل تمديد است. درصورتي كه ظرف مهلت مقرر صاحب كالا براي انجام تشريفات گمركي و پرداخت وجوه متعلقه اقدام ننمايد كالا مشمول مقررات متروكه مي‌شود. چنانچه كالا به انبارهاي گمركي متعدد منتقل و نگهداري شود مدت توقف از زمان ورود كالا به اولين انبار گمركي محاسبه مي‌شود. مهلت توقف مرسولات پستي غيرتجاري تابع مقررات پست است.

تبصره ۱ ـ درصورتي كه امكانات لازم براي نگهداري كالاي فاسدشدني و كالايي كه نگهداري آن هزينه اضافي ايجاد مي‌كند، در انبارهاي گمركي موجود نباشد، بايد بلافاصله پس از تخليه و تحويل، ترخيص و يا با مسؤوليت صاحب كالا و نظارت گمرك به انبار مناسب منتقل شود. در غير اين ‌صورت، مرجع تحويل‌گيرنده هيچ‌ گونه مسؤوليتي در قبال ضايع يا فاسد شـدن آنها ندارد و گمرك بلافاصـله مقررات متروكه را در مورد آن كالا اعمال مي‌نمايد.

تبصره ۲ ـ چنانچه ظرف يك‌ماه كالاهايي كه براي آن سند ترخيص يا فروش صادر گرديده است از انبارها خارج نشود مشمول مقررات متروكه مي‌شود. اين مهلت با اعلام موافقت مرجع تحويل‌گيرنده و گمرك قابل تمديد است.

تبصره ۳ ـ تا زماني كه كالا به انتظار اعلام نظر قطعي گمرك در انبارهاي گمركي متوقف گردد، كالا متروكه نمي‌شود.

تبصره ۴ ـ تعيين مهلت توقف كالا در مناطق آزاد و مناطق ويژه اقتصادي بر اساس ضوابط قانوني مناطق مذكور در اختيار سازمانهاي مسؤول اين مناطق است. كالاهايي كه در اين مناطق پس از انقضاء مهلتهاي اعطائي توسط سازمانهاي مذكور مهلت منقضي، اعلام مي شوند نيز مشمول مقررات كالاي متروكه مي‌گردند.

اما ماده 29 قانون امور گمرکی برای انبارهای اختصاصی قوانین دیگری برای متروکه شده در نظر گرفته است .

ماده ۲۹ ـ مدت مجاز توقف كالا، در انبارهاي اختصاصي محدود به مهلتهاي مقرر در ماده (۲۴) اين قانون نيست و مهلت آن از طرف گمرك ايران تعيين مي‌شود.

درصورتي كه تا پايان مهلت مقرر صاحب كالا نسبت به انجام تشريفات گمركي اقدام ننمايد، به ‌نحو ذيل اقدام مي‌شود:
الف ـ چنانچه كالا از نوع مجاز باشد يا صاحب كالا مجوزهاي لازم را اخذ و ارائه نمايد، گمرك مكلف است حقوق ورودي متعلقه به كالا را از محل تضمين آن تأمين و پس از وصول، پروانه ورود قطعي صادر كند و براي صاحب كالا ارسال دارد.
ب ـ در مورد كالايي كه مجوز لازم براي ترخيص آن اخذ و ارائه نشده است، مراتب به صاحب كالا اعلام و مقررات كالاي متروكه در مورد آن اعمال مي‌گردد و تضمين مأخوذه با توجه به شرايط مذكور در اجازه‌نامۀ تأسيس و مواد ديگر اين فصل ابطال مي‌شود.

اما کالایی که مشمول مقررات متروکه شود چه روند را طی خواهد کرد ؟ ماده33 و 37  قانون امور گمرکی به این مساله پرداخته است .

ماده ۳۳ ـ كالاي متروكه موضوع ماده (۲۴) اين قانون و كالاي ضبطي و واگذاري به گمرك، توسط سازمان جمع‌آوري و فروش اموال تمليكي به ‌عنوان مسؤول فروش كالاي متروكه و ضبطي با رعايت مقررات مربوطه به فروش مي‌رسد.

تبصره ۱ ـ تا زماني كه كالا توسط سازمان ياد شده به فروش نرسيده است، صاحب كالا حق دارد پس از اعلام گمرك به سازمان مذكور براي انجام تشريفات قطعـي گمركي و ترخيص كالاي خود نـسبت به تسليم اظهارنامه و يا تغيير عنوان اظهـار با رعايت مقررات مربوطه و پرداخت كلـيه وجوه متعلقه و ساير هـزينه‌هاي انجام‌ شده اقدام نمايد.

تبصره ۲ ـ كالايي كه پس از متروكه شدن، به انبارهاي سازمان يادشده منتقل مي‌گردد نيز مشمول مقررات تبصره (۱) اين ماده مي‌شود.

تبصره ۳ ـ اموال در اختيار ولي فقيه كه در قوانين و مقررات مربوطه مشخص شده است پس از صدور حكم مراجع قضائي ذي‌صلاح با رعايت مقررات مربوط به نهاد مأذون از سوي ولي فقيه تحويل مي‌گردد.

ماده ۳۴ ـ مرجع تحويل‌ گيـرنده مكلف است در موقع تسليم قبض انبار، تاريخ متروكه شدن كالا و اقدام براي فروش آن را با درج مفاد ماده (۲۴) اين قانون در ظهر قبض انبار مشخص نمايد.

تبصره ۱ ـ شركتهاي حمل ‌و نقل يا آورنده كالا مكلفند تاريخ تحويل كالا به انبارهاي گمركي همچنين مفاد ماده (۲۴) را حداكثر ظرف پنج روز پس از تحويل كالا، به صاحب يا گيرنده كالا و درصورتي كه صاحب يا گيرنده كالا مشخص نباشد به بانك واسطه يا فرستنده كالا اطلاع دهند. درصورتي كه شركتهاي حمل ‌و نقل يا آورنده كالا به تكليف مقرر در اين تبصره عمل نكنند مسؤول جبران خساراتي مي‌باشند كه از اين راه به اشخاص ذي‌ نفع وارد مي‌شود.

تبصره ۲ ـ گمرك موظف است براي كالاي هر رديف دفتر انبار، اظهارنامه گمركي تنظيم نمايد و كالا را با حضور نماينده مرجع تحويل ‌گيرنده مورد ارزيابي قرار دهد و مقدار، نوع، ارزش و ساير مشخصات آن را تعيين و در متن اظهارنامه قيد كند و حقوق ورودي و هزينه‌هاي انجام خدمات مربوطه را نيز محاسبه نمايد. محاسبه حقوق ورودي و هزينههاي [هزينه هاي] كالاي متروكه به مأخذ زمان تنظيم اظهارنامه به‌عمل مي‌آيد. فهرست اين كالاها به همراه اظهارنامه‌هاي مربوط به سازمان جمع‌آوري و فروش اموال تمليكي ارسال مي‌گردد.

ماده ۳۵ ـ هرگاه كالاي متروكه از نوع كالاي ممنوع باشد ارزيابان مكلفند بلافاصله براي آن صورتمجلس ضبط تنظيم نمايند و گمرك بايد مراتب را به صاحب كالا و يا آورنده آن (در صورت مشخص نبودن نام و نشاني صاحب كالا) و همچنين در صورت معلوم نبودن آورنده به ‌وسيله درج آگهي در يك روزنامه كثيرالانتشار ابلاغ نمايد. درصورتي كه صاحب كالا به ‌عمل ضبط گمرك اعتراض داشته باشد مي‌تواند ظرف دو ماه از تاريخ ابلاغ صورتمجلس ضبط يا درج در روزنامه، به مرجع قضائي محل مراجعه كند و مراتب را حداكثر ظرف پانزده روز از تاريخ مراجعه به مرجع قضائي با ارائه گواهي به گمرك مربوطه اعلام نمايد. در غير اين‌صورت كالا به ضبط قطعي دولت درمي‌آيد.

تبصره ـ كالاي ضبط شده سريع‌الفساد و كالايي كه نگهداري آن ايجاد هزينه اضافي يا خطر نمايد اعم از اين ‌كه ضبط، قطعي شده يا نشده باشد و همچنين كالايي كه از تاريخ ضبط آن شش ماه گذشته ولي از طرف مرجع قضائي تعيين تكليف نهائي نشده باشد طبق مقررات به فروش مي‌رسد و وجوه حاصل از فروش آن تا تعيين تكليف نهايي به‌ عنوان سپرده نگهداري مي‌شود مگر آن‌كه مرجع مزبور ادامه نگهداري عين كالا را تا تعيين تكليف نهائي لازم بداند.

ماده ۳۶ ـ كالاي موجود در اماكن گمركي كه از طرف مرجع صلاحيتدار دستور توقيف آن داده مي‌شود مشمول مقررات كالاي متروكه است و مازاد حاصل از فروش در حدود دستور مرجع در توقيف مي‌ماند. مواردي كه به ‌استناد ماده (۱۰) قانون مجازات اسلامي دستور توقيف داده شده است از اين حكم مستثني است.

ماده ۳۷ ـ سازمان جمع آوري و فروش اموال تمليكي موظف است بلافاصله پس از انجام تشريفات مذكور در مواد (۳۳) و (۳۴) اين قانون با تنظيم صورتمجلس به دريافت كالاي متروكه و ضبطي از مرجع تحويل‌گيرنده با نظارت گمرك و انتقال آن به انبارهاي خود اقدام نمايد.

تبصره ۱ ـ در مورد كالاي بارگنجي، حداكثر ظرف يك هفته پس از اجراي تشريفات متروكه، كالا از بارگنج خارج و بارگنج خالي به مرجع تحويل‌گيرنده تحويل مي‌گردد. خروج كالا با بارگنج با موافقت كتبي صاحب آن امكانپذير است. چنانچه بارگنج مذكور از تاريخ تخليه محموله، متروكه شود و به‌مدت دو ماه از گمرك خارج نشود، بارگنج مذكور نيز مشمول مقررات متروكه مي‌گردد.

تبصره ۲ ـ پرداخت مازاد حاصل فروش كالاي متروكه به صاحب كالا، مستلزم ارائه حواله ترخيصيه شركت حمل ‌و نقل مربوطه است.

تبصره ۳ ـ مسؤوليت حفاظت و نگهداري كالا پس از تحويل به سازمان جمع‌آوري و فروش اموال تمليكي با سازمان مذكور است.

تبصره ۴ ـ هزينه‌هاي انجام خدمات و ساير هزينه‌هاي كالاهاي متروكه به هنگام خروج از اماكن گمركي توسط سازمان جمع‌آوري و فروش اموال تمليكي پرداخت و يا تعهد پرداخت مي‌گردد.

تبصره ۵ ـ حداكثر هزينه انبارداري قابل تأمين از حاصل فروش، شش‌ ماه است و مابه‌التفاوت هزينه انبارداري به‌ عهده سازمان جمع‌آوري و فروش اموال تمليكي مي ‌باشد.

اما آئین نامه اجرایی امور گمرکی در خصوص کالای متروکه چنین می گوید :

بخش پنجم ـ کالای متروک، ضبطی و واگذاری به گمرک

ماده۵۴ ـ مرجع تحویل گیرنده موظف است در پایان هر هفته گمرک را با تسلیم گزارشی در دو نسخه طبق فرم (برگه) تعیین شده از طرف گمرک ایران از مقدار و نوع کالایی که مدت توقف مجاز آنها سپری گردیده است، مطلع نماید. مسئول گمرک گزارش دریافتی را برای ثبت و اقدام به متصدی نگهداری حساب کالای متروک ارجاع می‌نماید. متصدی مذکور موضوع متروک شدن کالا را به صاحب کالا و آورنده آن ابلاغ خواهد نمود تا چنانچه صاحب کالا ظرف بیست روز از تاریخ ابلاغ نسبت به ترخیص کالا اقدام ننماید، مراحل بعدی انجام شود.

تبصره۱ـ هرگاه در مدت یک هفته، توقف هیچ کالایی از مدت مجاز تجاوز نکرده باشد، گزارش منفی باید ارایه گردد.

تبصره۲ـ تعیین مدت توقف کالا و تمدید آن در مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی براساس ضوابط قانونی مناطق مذکور در اختیار سازمانهای مسئول آن مناطق می‌باشد و پس از انقضای مهلت‌های یادشده، مراتب با اعلام فهرست به گمرک مربوط، مشمول مفاد حکم مقرر در تبصره (۴) ماده (۲۴) قانون می‌باشد.

تبصره۳ـ کالای اظهارشده به گمرک در طول مدت انجام تشریفات گمرکی، مشمول ماده (۲۴) قانون و تبصره‌های (۱) و (۲) آن می‌باشد.

تبصره۴ـ سازمان جمع‌آوری و فروش اموال تملیکی موظف است ظرف یک هفته پس از انجام تشریفات مذکور در ماده (۳۷) قانون، نسبت به انتقال کالای متروک به انبارهای خود اقدام نماید.

ماده۵۵ ـ مرجع تحویل‌گیرنده کالا پس از ارسال‌گزارش موضوع ماده (۵۴) به گمرک، بدون اطلاع متصدی نگاهداری حساب کالای متروکه گمرک، مجاز به گواهی اظهارنامه‌های ارایه شده از حیث موجودی کالا نمی‌باشد.

ماده۱۴۰ـ اگر مسافرانی‌که برای مدت کوتاهی به قلمرو گمرگی کشور وارد می‌شوند جامه‌دان‌ها یا بسته‌هایی همراه داشته باشند که در مدت توقف نیازی به استفاده از آنها نباشد می‌توانند درخواست نمایند به منظور احتراز از تشریفات بازرسی گمرکی در موقع ورود و خروج در انبار گمرک به امانت نگهداری شود. در این گونه موارد اگر بسته یا جامه‌دان در فهرست کل بار (مانیفست) قید شده باشد مشمول مقررات کالای انتقالی  خواهد بود، ولی اگر جزء اشیای همراه مسافر بوده و در فهرست کل بار (مانیفست) قید نشده باشد، ضمن تحویل آنها به انبار برای آنها با ذکر تعداد، وزن و محتویات، قبض انبار صادر و در دفتر انبار ثبت می‌شود. در این مورد بسته یا جامه‌دان  باید با حضور صاحب آن توسط گمرک مهر و موم و به انبار تحویل داده شود. تحویل  مجدد بسته‌ها به صاحب آن برای خروج از قلمرو گمرکی کشور در مقابل اخذ قبض انبار مذکور که در پشت آن، ذینفع رسید داده و به تصدیق مأمور صلاحیت‌دار گمرک می‌رسد انجام خواهد شد، مگر اینکه قبض انبار مفقود شده باشد که در این صورت پس از احراز موضوع، در قبال اخذ رسید، کالا به ذینفع تحویل می‌شود.

تبصره ـ اگر این کالاها تا پایان مهلت مقرر در ماده (۲۴) قانون(که مفاد آن به‌هنگام تحویل کالا به ذینفع تفهیم خواهد شد) از قلمرو گمرکی کشور خارج نشده یا با انجام تشریفات مقرر و پرداخت وجوه متعلقه از گمرک ترخیص نگردد، کالا متروک محسوب و مقررات مربوط در مورد آن اعمال می‌شود.

مبحث چهارم ـ مقررات گمرکی  مربوط به فروشگاههای آزاد 

مهلت توقف کالا در فروشگاههای آزاد

ماده۱۶۷ـ مهلت ورود موقت کالای خارجی موضوع این مبحث شش ماه خواهد بود. در موارد استثنایی به درخواست  دارنده  فروشگاه آزاد و برحسب نوع کالا، مدت یاد شده با تشخیص گمرک ایران قابل تمدید می‌باشد. پس از انقضای  مهلت،  دارنده یا بهره‌بردار فروشگاه یاد شده موظف است کالا را برگشت یا با رعایت مقررات مربوط و پرداخت حقوق ورودی ترخیص نماید و در غیراینصورت بدون اخطار مشمول مقررات کالای متروک می‌گردد و در صورتی که کالا با رویه ورود موقت به انبار فروشگاه مذکور در خارج از اماکن گمرکی منتقل شده باشد براساس مقررات مبحث دوم فصل اول این بخش اقدام می‌شود.

نحوه ارزش گذاری کالاهای وارداتی و صادراتی در گمرک

در قانون امور گمرکی جدید ما شاهد بعضی در تغییرات در نحوه ارزش گذاری کالاهای وارداتی  هستیم .  قانون امور گمرکی در بخش دوم " ارزش گذاری و قواعد مبدا " در ماده های 14 تا 16 توضیح داده شده است. متاسفانه گمرک در بعضی از مواقع پا را از قوانین فراتر گذاشته و در بعضی از گمرکات مثل گمرک  فرودگاه امام خمینی جستجوی اینترنتی را در اولویت مبنای ارزش گذاری قرار می دهند و بدون در نظر گرفتن بند 3 از ماده 17 نسبت به برآورد قیمت اقدام می کنند. فروشگاههای برخطر online به فروشگاههای معتبر اینترنتی شرکتهای بزرگ اطلاق می شود همچنین قیمت ها باید آپدیت باشند. اما گمرک از هر سایتی که قیمتی درج شده استفاده می کند و موجب اختلاف بین صاحب کالا و گمرک می شود.

اما قانون امور گمرکی در خصوص تعیین ارزش کالاها در گمرک چه می گوید ؟

فصل اول ـ ارزش كالا

مبحث اول ـ ارزش كالاي ورودي(وارداتي)

ماده ۱۴ ـ ارزش گمركي كالاي ورودي در همه موارد عبارت است از ارزش بهاي خريد كالا [26]  در مبدأ به اضافه هزينه بيمه و حمل و نقل (سيف) به اضافه ساير هزينه‌هايي كه به آن كالا تا ورود به اولين دفتر گمركي تعلق مي‌گيرد كه از روي سياهه خريد يا ساير اسناد تسليمي صاحب كالا تعيين مي‌شود و براساس برابري نرخ ارز اعلام شده توسط بانك مركزي در روز اظهار است. [26 مکرر]

تبصره ۱ ـ در تعيين ارزش گمركي موارد ذيل، در صورت پرداخت افزوده مي‌شود:
الف ـ حقوق مالكيت معنوي
ب ـ هزينه‌هاي طراحي و مهندسي در ساير كشورها
پ ـ ظروف و محفظه‌ها
ت ـ مواد، قطعات و تجهيزات به‌كار رفته در توليد كالاي وارده و تأمين ‌شده توسط خريدار
ث ـ هر بخش از عوايد فروش مجدد و عوايد واگذاري تعلق‌گرفته به فروشنده به‌طور مستقيم يا غيرمستقيم

تبصره ۲ ـ چنانچه ارزش گمركي كالاي ورودي از قيمت مندرج در اسناد ارائه شده متمايز باشد، شامل هزينه‌ها يا موارد زير نمي‌شود:

الف ـ هزينه ساختن، نصب كردن، سوار كردن، نگهداري يا كمك فني در مورد كالاهايي مانند دستگاه‌ ها، ماشين‌آلات و تجهيزات صنعتي پس از ورود آنها
ب ـ هزينه حمل ‌و نقل پس از ورود كالا [27]
جزء پ ـ هزينه سود متداول ناشي از تأمين مالي خريد كالاي وارده توسط فروشنده يا شخص ثالث
ت ـ هزينه اقدامات خريدار خارج ازشرايط انجام معامله، مانند فعاليتهاي بازاريابي براي كالا
ث ـ حق تكثير و توليد داخلي كالاي وارده
ج ـ ارزش يا هزينه اطلاعات و دستورالعملهاي ضبط شده در نرم‌افزار يا روي حاملين اطلاعات مانند ديسكت، لوح فشرده و مشابه آن براي استفاده در رايانه؛ در اين موارد ارزش حامل خام محاسبه مي‌شود.
تبصره ـ «اطلاعات و دستورالعملها» شامل ضبط‌هاي صدايي، سينمايي، ويدئويي، نرم‌افزارهاي تجاري و همچنين «حاملين اطلاعات» شامل مدارهاي مجتمع، نيمه هاديها و وسايل مشابه از اين حكم مستثني است.

ماده ۱۵ ـ هرگاه از طرف صاحب كالا سياهه خريد به گمرك تسليم نشده باشد يا ارزش مندرج در اسناد تسليمي صاحب كالا به استناد دلايل و مدارك قابل قبول مورد پذيرش گمرك نباشد، ارزش كالا برمبناي يكي از روشهاي ذيل تعيين مي‌شود:

الف ـ سوابق ترخيص كالاي مثل همزمان از همان كشور مبدأ
ب ـ سوابق ترخيص كالاي مشابه همزمان از همان كشور مبدأ
پ ـ قيمت فروش همان كالا در بازار داخلي پس از تعديل‌هاي لازم
ت ـ ارزش محاسباتي برمبناء عوامل متشكله
ث ـ ارزش ‌گذاري كالا برمبناء مدارك و اطلاعات موجود و با انعطاف در به‌ كارگيري روشهاي فوق‌الذكر

تبصره ـ رعايت تقدم و تأخر در به‌كارگيري روشهاي فوق الزامي است و فقط در صورت درخواست واردكننده، ترتيب كاربرد روش‌هاي سوم و چهارم قابل جابه ‌جايي است.
شرايط و مقررات اجراي اين ماده در آيين‌نامه اجرائي اين قانون تعيين مي‌شود.

مبحث دوم ـ ارزش گمركي كالاي صدوري(صادراتي)

ماده ۱۶ ـ ارزش گمركي كالاي صدوري، عبارت است از قيمت فروش كالا براي صدور به اضافه هزينه بيمه، باربري و حمل‌ و نقل و ساير هزينه‌هايي كه به آن كالا تا خروج از قلمرو گمركي تعلق مي‌گيرد و از روي سياهه و اسناد تسليمي صادركننده تعيين مي‌گردد. در صورت عدم ارائه اسناد و يا نامتناسب بودن ارزش اظهار شده به‌ دلايل مستند، گمرك ارزش كالاي صدوري را با استعلام از مراجع ذي ‌ربط و براساس قيمت عمده ‌فروشي آن در بازار داخلي به اضافه هزينه‌هايي كه تا خروج از قلمرو گمركي به آن تعلق مي‌گيرد تعيين مي‌نمايد.

تبصره ـ تشخيص نامتناسب بودن ارزش گمركي مانع از صدور كالا نيست و گمرك مي‌تواند با اخذ تعهد، رسيدگي به ارزش را به بعد از صدور موكول نمايد مگر در مواردي كه صادرات كالا منوط به پرداخت عوارض صادراتي برمبناي ارزش كالا باشد.

اما آئین نامه امور گمرکی موضوع ارزش گذاری کالاهای وادراتی و صادراتی را بسط بیشتری داده است .

آئین نامه از ماده 10 تا 23 به مساله تعیین ارزش پرداخته است .

بخش دوم ـ تعیین ارزش و قواعد مبدأ

فصل اول ـ ارزش کالا

مبحث اول ـ ارزش کالای ورودی (وارداتی)

ماده۱۰ـ در اجرای ماده (۱۵) قانون، اصطلاحات مورد استفاده در این مبحث در معانی مشروح زیر به کار می‌روند:

الف ـ کالای مثل: کالایی که از همه جهات از جمله خصوصیات فیزیکی (مادی)، کیفیت و شهرت با  کالای اظهارشده ورودی یکسان باشد. تفاوتهای جزیی در ظاهر مانند رنگ مانع از آن نیست که کالا به عنوان مثل تلقی نگردد.

ب ـ کالای مشابه: کالایی که گرچه از همه جهات همانند نیست ولی خصوصیات و مواد تشکیل‌دهنده مشابهی دارد که آن را قادر می‌سازد عملکرد یکسانی را با کالای مورد نظر انجام دهد. کیفیت کالا، شهرت آن و وجود یک علامت (مارک) تجاری از جمله عوامل تعیین‌کننده در تشخیص کالای مشابه می‌باشد.

تبصره ـ درصورت عدم وجود کالای مثل یا مشابه تولیدشده توسط همان شخصی که کالای مورد نظر را تولید کرده است، کالاهای تولیدشده توسط سایر تولیدکنندگان از همان کشور مبدأ با شهرت یکسان ملاک خواهد بود.

پ ـ کالای همان نوع یا طبقه: کالایی که در گروه کالاهای تولیدی صنعت یا بخش صنعتی خاص قرار گرفته و کالای مثل یا مشابه را نیز در برمی‌گیرند.

ت ـ همزمان: زمانی که در آن مدت، قیمت فروش کالا در کشور مبدأ ثابت بوده است.

ث ـ سطح تجاری: مرحله‌‌ای از تجارت که خرید و فروش در آن سطح (تولیدکننده، واردکننده، عمده فروش و خرده‌فروش) انجام شده است.

ج ـ نرم‌افزاهای تجاری: نرم‌افزاهایی که به صورت انبوه، تولید، بازاریابی و به بازار مصرف عرضه می‌گردند.

چ ـ افراد مرتبط: افرادی که ارتباط آنها به یکی از اشکال زیر باشد:

۱ـ کارمند یا مدیر امور تجاری یکدیگر باشند.

۲ـ از نظر قانون تجارت به عنوان شریک تجاری شناخته شوند.

۳ـ کارفرما و کارمند باشند.

۴ـ هر شخصی که به طور مستقیم یا غیرمستقیم، کنترل یا مالکیت پنج درصد یا بیشتر از سهام یا حق رأی یا هر دو آنها را در اختیار داشته باشد.

۵ـ یکی از آنها به صورت مستقیم یا غیرمستقیم دیگری را کنترل نماید.

۶ـ هر دو آنهابه صورت مستقیم یا غیرمستقیم توسط شخص سومی کنترل گردند.

۷ـ آنها عضوی از یک خانواده باشند.

تبصره ـ افرادی که از طریق تجاری با یکدیگر مرتبط هستند و یکی از آنها نماینده انحصاری، توزیع‌کننده انحصاری یا صاحب امتیاز انحصاری دیگری است، چنانچه مشمول ضوابط بند (چ) شوند، افراد مرتبط محسوب می‌شوند.

ماده۱۱ـ ملاک ارزش گمرکی کالای ورودی طبق ماده (۱۴) قانون، قیمت واقعاً پرداخت‌شده یا قابل پرداخت برای کالای فروخت‌شده بین افراد غیرمرتبط جهت صـدور به قلمـرو گمـرکی ایـران است که براسـاس سیـاهـه خرید و سایر اسناد تسلیمی صـاحب کالا و طبـق شرایـط و ضوابـط مقـرر در مـاده یادشده تعیین می‌شود.

تبصره ـ در اظهار ارزش گمرکی کالای ورودی و رسیدگی‌های گمرک، هرگونه تعدیل در قیمت واقعاً پرداخت شده یا قابل پرداخت باید برپایه اطلاعات عینی، قابل سنجش و مستند و با رعایت اصولی کلی پذیرفته شده حسابداری انجام گیرد.

ماده۱۲ـ درخصوص کالایی که بدون ارایه سیاهه خرید به گمرک اظهار شود و یا ارزش مندرج در سیاهه خرید و سایر اسناد تسلیمی صاحب کالا به نظر گمرک وبه استناد دلایل و مدارک مستند و قابل قبول، نامتناسب باشد، گمرک باید ارزش کالا را طبق مواد (۱۳) تا (۱۷) تعیین نماید.

ماده۱۳ـ هرگاه ارزش گمرکی کالای اظهارشده ورودی طبق ماده (۱۵) قانون و ماده (۱۱) قبول نشود، ارزش آن براساس ارزش گمرکی کالای مثل و ساخت همان کشور مبدأ که همزمان با تاریخ خرید (پروفرم) کالای یادشده برای صدور به قلمرو گمرکی فروخته شده و مورد قبول گمرک قرار گرفته است، تعیین خواهد شد.

تبصره ـ در مواردی که واردات کالا معاف از ثبت سفارش باشد، تاریخ فاکتور (سیاهه خرید) ملاک مقایسه برای بررسی شرایط همزمانی خواهد بود.

ماده۱۴ـ در خصوص ارزش گمرکی کالایی که نتوان بر‌اساس مواد (۱۱) و (۱۳) تعیین نمود، ارزش آن بر‌اساس ارزش گمرکی کالای مشابه و ساخت همان کشور مبدأ که همزمان با تاریخ خرید (پروفرم) کالای یاد شده برای صدور به قلمرو گمرکی فروخته شده و مورد قبول گمرک قرار گرفته است، تعیین خواهد شد.

تبصره ـ در اجرای مواد (۱۳)  و (۱۴) شرایط و سطح تجارت و مقدار خرید باید مورد توجه قرار گرفته و بابت اختلافات احتمالی در شیوه و یا مسافت حمل کالاهای مثل یا مشابه در مقایسه با کالای مورد ارزش‌گذاری تعدیل لازم صورت گیرد.

ماده۱۵ـ هرگاه براساس مواد (۱۱) ، (۱۳) و (۱۴) نتوان ارزش گمرکی کالای ورودی را تعیین نمود، ارزش آن کالا در اجرای بند (پ) ماده (۱۵) قانون (ارزش تفریقی) به شرح زیر تعیین می‌گردد:

الف ـ درصورت دسترسی به سوابق فروش داخلی واردکننده، براساس قیمت فروش هر واحد کالای وارده به همان حالت و وضعیت ورود در بازار داخلی که همزمان با کالای مورد ارزش‌گذاری به صورت عمده‌فروشی (با اولویت بیشترین مقدار) به افراد غیرمرتبط با فروشنده فروخته می‌شود (قیمت عمده فروشی واردکننده)، با کسر موارد زیر:

۱ـ سود و مخارج کلی معمول برای فروش آن نوع کالا از همان طبقه یا نوع (صنف یا گروه کالا) که طبق ضوابط قیمت‌گذاری مصوب سازمان حمایت مصرف‌کنندگان و تولیدکنندگان به قیمت اضافه می‌شود.

۲ـ هزینه‌های متداول بعد از ترخیص کالا از قبیل کرایه حمل و بیمه.

۳ـ حقوق ورودی و سایر پرداختی‌هایی که به ورود یا فروش کالا تعلق گرفته است.

تبصره ـ درصورت عدم وجود سابقه فروش داخلی، همزمان به همان حالت و وضعیت ورود، ارزش براساس قیمت فروش کالای وارده مثل یا مشابه آن در نزدیکترین تاریخ پس از ورود کالای مورد ارزش‌گذاری و حداکثر به فاصله نود روز از تاریخ ورود کالا، تعیین خواهد شد.

ب ـ در صورت عدم وجود سابقه فروش داخلی توسط واردکننده، ارزش گمرکی براساس قیمت عمده‌‌فروشی (توزیع‌کننده‌ها و بنکداران) کالای وارده، مثل یا مشابه آن و یا خرده‌فروشی و پس از کسر سود معمول برای فروش آن نوع کالا و با توجه به سطح تجاری، مبنای قیمت عمده‌فروشی واردکننده قرار می‌گیرد و پس از کسر موارد مندرج در بند (الف)تعیین خواهد شد. ضرایب و درصدهای سود عمده‌فروشی و خرده‌فروشی کالاها براساس مصوبات کمیسیون هیئت عالی نظارت، موضوع ماده (۱۰) قانون نظام صنفی کشور ـ مصوب ۱۳۸۲ ـ تعیین خواهد شد.

پ ـ چنانچه کالای وارده یا مثل یا مشابه آن به همان وضعیت ورود به فروش نرسد، ارزش براساس قیمتی که پس از پردازش (ساخت، تکمیل، فرآوری، بسته‌بندی و تعمیر)، به صورت عمده‌فروشی (با اولویت بیشترین مقدار) به اشخاص غیرمرتبط فروخته می‌شود، پس از کسر ارزش افزوده بابت پردازش و کسر موارد مندرج در بند (الف) تعیین خواهد شد.

ماده۱۶ـ ارزش کالایی را که نمی‌توان براساس مواد (۱۱) و (۱۳) تا (۱۵) تعیین نمود، ارزش آن با توجه به بند (ت) ماده (۱۵) قانون (ارزش محاسباتی) از جمع موارد زیر تعیین خواهد شد:

۱ـ ارزش مواد و هزینه‌های ساخت یا پردازش که در تولید یا ساخت کالا در کشور مبدأ بکار رفته است.

۲ـ سود و مخارج کلی (هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم مربوط به تولید و فروش کالای مورد ارزش‌گذاری که در بند (۱) منظور نشده است) که صادرکننده در قیمت فروش کالا در کشور مبدأ منظور نموده است.

۳ـ سایر هزینه‌هایی که طبق ماده (۱۴) قانون باید به قیمت واقعاً پرداخت شده یا قابل پرداخت افزوده شود.

تبصره ـ گمرک ایران می‌تواند در اجرای این ماده، تفاهم‌نامه تبادل اطلاعات گمرکی با گمرکهای کشورهای طرف معامله با ایران منعقد نماید.

ماده۱۷ـ اگر نتوان ارزش گمرکی کالای وارده را طبق مواد (۱۱) و (۱۳) تا (۱۶) تعیین کرد، ارزش گمرکی آن براساس بند (ث) ماده (۱۵) قانون برمبنای مدارک و اطلاعات موجود و با انعطاف در بکارگیری مقررات مواد یادشده در موارد زیر تعیین خواهدشد:

۱ـ روشهای انعطافی مواد (۱۳) و (۱۴) عبارتند از:

الف ـ شرط همزمانی یا نزدیک بودن زمان صدور کالای مثل یا مشابه می‌تواند با انعطاف‌پذیری به کار برده شود.

ب ـ کالای واردشده مثل یا مشابهی که در کشوری غیر از کشور تولیدکننده تولید شده می‌تواند مبنای ارزش‌گذاری گمرکی قرار گیرد.

پ ـ ارزش گمرکی کالاهای واردشده مثل یا مشابهی که قبلاً مطابق مقررات مواد (۱۵) و (۱۶) تعیین شده‌اند، می‌تواند استفاده شود.

۲ـ روشهای انعطافی ماده (۱۵) عبارتند از:

الف ـ این شرط که کالاها به همان وضعی که وارد شده‌اند فروخته خواهند شد، می‌تواند با انعطاف‌پذیری به کار برده شود.

ب ـ شرط فروش پیش از انقضای نود روز می‌تواند به نحو انعطاف‌پذیری به کار برده شود.

۳ـ درصورتی که قیمت فروش کالا در بازار داخلی کشور تولیدکننده یا در بازار سایر کشورها یا فروشگاه‌های بر خط (on line) مبنای تعیین ارزش قرار گیرد، با کسر سود بیست درصد از روی فهرست قیمت عمده‌فروشی و کسر سود چهل درصد از روی فهرست خرده‌فروشی و مالیات و عوارض متعلقه در کشور فروشنده مبنای تعیین ارزش خواهد بود.

۴ـ در مواردی که ارزش براساس قیمت‌های صادراتی و یا از روی فهرست قیمتهای کشور مبدأ منهای تخفیف یا جوایز صادراتی عادله یا بازپرداخت‌های مالیاتی و گمرکی تعیین می‌شود فهرست مورد استناد باید مستقیماً از طرف سازندگان کالا صادر و جنبه عمومی داشته باشد و صحت مندرجات آن به وسیله مقامات صلاحیتدار کشور مبدأ (اتاق بازرگانی) و رایزن بازرگانی جمهوری اسلامی ایران در کشور مبدأ (درصورت حضور) و یا وزارت امور اقتصادی و دارایی کشور مبدأ گواهی و از طرف مأموران کنسولی دولت ایران یا دفتر اسناد رسمی محل تصدیق امضاء شده باشد.

تبصره۱ـ ارزش خودرو، ماشین‌آلات راهسازی، جرثقیل، لیفتراک، کمباین و تراکتور و ماشین‌آ‌لات مشابه براساس قیمت‌های صادراتی کشور مبدأ تعیین می‌شود. این فهرست‌ها هر سال پس از استعلام کتبی از نمایندگی مربوط و مقایسه با قیمتهای جهانی همان کالا یا مشابه آن توسط کار گروه موضوع تبصره (۶) ماده واحده قانون چگونگی محاسبه و وصول حقوق گمرکی، سود بازرگانی و مالیات انواع خودرو و ماشین‌آلات راهسازی وارداتی و ساخت داخل و قطعات آنها ـ مصوب ۱۳۷۱ ـ یا گمرک ایران برای مواردی که مشمول قانون یادشده نمی‌باشند، حسب مورد بررسی، تعیین ارزش و منتشر خواهد شد.

تبصره ۲ـ ارزش گمرکی براساس روشهای زیر تعیین نمی‌شود:

الف ـ قیمت فروش کالاهای مثل و مشابه تولیدشده در داخل کشور.

ب ارزشهای غیرواقعی و فاقد مستندات.

ماده۱۸ـ درموارد زیر ارزش گمرکی مندرج در سیاهه خرید و یا سایر اسناد تسلیمی صاحب کالا، قابل پذیرش نخواهد بود:

الف ـ هرگونه قید و محدودیتی در حق تصرف یا استفاده از کالا برای خریدار وجود داشته باشد، مگر محدودیت‌های قانونی از جمله محدودیت جغرافیایی و محدودیت‌های وضع شده به وسیله دولت یا آنهایی که در قیمت کالا اثری ندارند.

ب ـ فروش یا قیمت کالا تابع شرایط یا ملاحظاتی باشد که نتوان ارزش کالای وارده را تعیین کرد.

پ ـ بخشی از وجوه حاصله از فروش مجدد یا واگذاری یا استفاده بعدی به وسیله خریدار، به طور مستقیم یا غیرمستقیم عاید فروشنده شود، مگر آنکه طبق بند (ث) تبصره (۱) ماده (۱۴) قانون، تعدیل لازم انجام شود.

ت ـ خریدار و فروشنده با یکدیگر به مفهوم بند (چ) ماده (۱۰) مرتبط باشند.

تبصره۱ـ اگر گمرک برمبنای اطلاعات ارایه‌شده توسط واردکننده یا به هر طریق دیگر دلایلی درمورد تأثیر ارتباط خریدار و فروشنده بر قیمت در دست دارد، باید دلایل خود را با رعایت ماده (۲۳) به اطلاع واردکننده رسانیده و یک فرصت سی‌روزه برای پاسخگویی به او بدهد. چنانچه واردکننده ثابت کند که ارزش اظهاری او به یکی از روشهای زیر نزدیک بوده و همزمان نیز است، قابل پذیرش خواهد بود:

۱ـ قیمت فروش کالای مثل یا مشابه برای صدور به قلمرو گمرکی به خریداران غیرمرتبط.

۲ـ ارزش گمرکی کالای مثل یا مشابهی که برطبق مقررات ماده (۱۵) (تفریقی) قبلاً تعیین شده باشد.

۳ـ ارزش گمرکی کالای مثل یا مشابهی که برطبق مقررات ماده (۱۶) (محاسباتی) قبلاً تعیین شده باشد.

تبصره۲ـ ارزشهای مندرج در تبصره (۱) باید بنا به درخواست واردکننده و صرفاً به منظور مقایسه استفاده شود و درخصوص کاربرد و مقایسه ارزش‌های یادشده (یا ارزش کالاهای مورد اختلاف) باید به تفاوتهای مربوط به سطوح تجاری و مقداری، عناصر مذکور در ماده (۱۴) قانون و هزینه‌های تقبل شده فروشنده در فروشهایی که فروشنده و خریدار با یکدیگر مرتبط نیستند و هزینه‌های تقبل نشده توسط فروشنده در فروشهایی که فروشنده و خریدار با یکدیگر مرتبطند، توجه لازم به عمل آید.

ماده۱۹ـ گمرک می‌تواند در بررسی ارزش معاملاتی کالاهایی که دایماً تغییر قیمت می‌یابد (بورسی)، از منابع معتبر بین‌المللی (منابع اطلاعاتی) و بازارهای بین‌المللی استفاده و بر مبنای آن ارزش گمرکی را تعیین نماید.

ماده۲۰ـ واردکنندگان در صورت درخواست کتبی می‌توانند توسط گمرک در جریان چگونگی تعیین ارزش کالاهای وارداتی خود قرار گیرند.

ماده۲۱ـ گمرک ایران مجاز است در بررسی ارزش گمرکی (به صورت مکمل) از خدمات شرکت‌های بازرسی و فنی بین‌المللی ذی‌صلاح و طرف قرارداد با پرداخت هزینه کارشناسی و بازرسی استفاده نماید.

مبحث دوم ـ صدوری

ماده۲۲ـ در اجرای ماده (۱۶) قانون در صورت عدم ارایه اسناد و یا نامتناسب بودن ارزش اظهار شده به دلایل مستند، گمرک ارزش کالای صدوری را با استعلام از مراجع ذی‌ربط و براساس قیمت عمده فروشی آن در بازار داخلی به اضافه هزینه‌هایی که تا خروج از قلمرو گمرکی به آن تعلق می‌گیرد و پس از کسر مالیاتها و عوارض فروش تعیین خواهد نمود.

تبصره۱ـ هزینه‌های متعلقه به کالا بعد از خروج از قلمرو گمرکی از قبیل کرایه حمل و بیمه باربری، جزء ارزش گمرکی کالای صدوری نمی‌باشد.

تبصره۲ـ گمرک ایران می‌تواند به منظور تعیین ارزش کالای صادراتی، کارگروهی متشکل از نمایندگان گمرک ایران و دستگاههای ذی‌ربط شامل اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی جمهوری اسلامی ایران، سازمان توسعه تجارت و وزارتخانه ذی‌ربط تشکیل دهد.

تبصره۳ـ در مواردی که صادرات کالا منوط به پرداخت عوارض صادراتی بر مبنای ارزش باشد، صادرکننده می‌تواند عوارض صادراتی متعلقه احتمالی را مطابق نظر گمرک به صورت تضمین تودیع و به صدور کالا اقدام نماید.

مبحث سوم ـ سایر مقررات

ماده۲۳ـ ارزش کالاهای ورودی و صدوری تعیین شده از طرف گمرک ظرف سی روز از تعیین ارزش در گمرک اجرایی یا ابلاغ کتبی توسط گمرک ایران قابل اعتراض بوده و رسیدگی به اعتراض بعد از این مهلت با رعایت مهلت ماده (۱۳۵) قانون، در صلاحیت مراجع رسیدگی به اختلافات گمرکی می‌باشد.

 

توضیحات رضا بنایی در خصوص بعضی از اصطلاحات این بخش : 

26 مکرر - منظور از سیاهه خرید در این ماده سیاهه ای است که متکی به پیش سیاهه ای است که بر اساس آن پیش از ورود کالا ثبت سفارش به عمل آمده است، در غیر این صورت هر آنچه حتی با عنوان سیاهه (Invoice ) ، یا سیاهه بازرگانی که مسبوق به سابقه نبوده، ارائه شود، سیاهه به مفهوم ماده 10 محسوب نمی شود.

26 - عبارت " ارزش بهای خرید کالا " همان " ارزش خرید کالا " یا " بهای خرید کالا" یا " بهای صادراتی " است، بنابراین منظور از " ارزش بهای خرید کالا " همان " ارزش خرید کالا " است .

27 - منظور از " هزینه حمل و نقل پس از ورود کالا" بخضی از هزینه حمل یا باربری کالا از مبدا صدور تا مقصدی است که در بارنامه تعیین گردیده که در مورد کالاهایی که مقصد آنها داخل کشور است و در مرز آبی، زمینی یا هوایی خاتمه نمی یابد و ناگزیر تا مقصد بارنامه به صورت ترانزیت داخلی یا حمل یکسره ادامه مسیر می یابد، جزو هزینه پرداختی بابت حمل کالا بوده و لذا هزینه های جابجایی کالا از بعد از ترخیص در گمرک را شامل نمی شود.

28 - مواردی که کالایی «بدون ابراز سیاهه خرید» اظهار شود، بسیار اندک است، زیرا به طور کلی در مورد کالاهایی که باید پیش از ورود، ثبت سفارش یا ثبت آماری انجام گیرد و این عمل با تسلیم پیش فاکتور امکان پذیر است، به طور قطع موقع اظهار به گمرک، دارای «سیاهه خرید» یا « invoice» است . مواردی مثل کالاهای نمونه، کالاهای همراه مسافر (لوازم شخصی و سوغات سفر)، و کالاهای اهدایی از جمله مصادیق موارد «بدون ابراز سیاهه خرید» است .

 

 

واردات موقت برای پردازش

واردات موقت برای پردازش چیست و در چه مواردی قابل استفاده است ؟

برای پاسخ به این سوال بهتر است آنرا طبق قانون تعریف کنیم . ماده 51 از قانونی امور گمرکی در این خصوص چنین می گوید :

ورود موقت براي پردازش، رويه گمركي است كه براساس آن كالا مي‌تواند به‌ طور موقت به قلمرو گمركي وارد شود، تا ساخته، تكميل، تعمير يا فرآوري شده و سپس صادر شود.

اين رويه همچنين شامل موادي از قبيل تسريع‌كننده‌ها (كاتاليست‌ها) كه در ساخت، تكميل و فرآوري مصرف مي‌شود نيز مي‌گردد. كالاهاي كمكي از قبيل روان ‌كننده‌ها و ابزارآلات مشمول رويه ورود موقت براي پردازش نيست. محصولات به‌ دست آمده محصولاتي مي‌باشند كه از ساخت، تكميل، فرآوري و تعمير كالاهايي كه براي آنها مجوز استفاده از رويه ورود موقت براي پردازش اخذ شده به ‌دست مي‌آيند.

تبصره ۱ ـ سقف زماني ورود موقت براي پردازش به تفكيك گروه كالايي مختلف با پيشنهاد مشترك وزارتخانه‌هاي توليدي ذي ‌ربط، گمرك ايران، اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران و تصويب هيأت وزيران تعيين مي‌ گردد.

تبصره ۲ـ نحوه اجراي اين ماده در حدود مقررات اين قانون، در آيين ‌نامه اجرائي تعيين مي‌گردد.

حال سری به آئین نامه اجرایی گمرک می زنیم تا بدانیم این آئین نامه در خصوص ورود موقت برای پردازش چه نکاتی را تصویب کرده است.

ماده۸۱ ـ ورود موقت برای پردازش مستلزم اخذ مجوز قبلی از گمرک ایران است. میزان کالای وارده و نوع پردازش در مجوز صادره قید و توسط گمرک تعیین می‌گردد.

تبصره۱ـ در صورتی که برای گمرک کیل یا ضرایب مصرف کالای صادراتی از محل ورود موقت برای پردازش مشخص نباشد، گمرک نظر سازمانهای ذی‌ربط را استعلام و اقدام می‌نماید. در مواردی که صادرکننده به نظر گمرک معترض باشد می‌تواند موضوع را به مراجع رسیدگی به اختلافات گمرکی موضوع بخش دوازدهم قانون ارجاع نماید.

تبصره۲ـ گمرک ایران تسهیلات لازم برای صادرکنندگان خوشنام و نمونه و صادرکنندگانی که به طور منظم عملیات پردازش را انجام می‌دهند فراهم خواهد کرد.

تبصره۳ـ صدور مجوز برای ورود موقت برای پردازش حداکثر به میزان ظرفیت اسمی سالانه واحد تولیدی ذی‌ربط مجاز است.

ماده۸۲ ـ در اجرای تبصره (۱) ماده (۵۱) قانون مهلت صدور محصولات به دست آمده از تاریخ صدور سند ترخیص کالای وارده یک سال می‌باشد. این مهلت در مواردی که دلایل موجه و قابل قبولی از طرف ذینفع به گمرک ارایه گردد برای گروه کالایی بهداشتی، آرایشی، دارویی، دخانی و موادغذایی حداکثر تا یک سال دیگر و برای سایر گروههای کالایی حداکثر تا دو سال دیگر قابل تمدید خواهد بود. در موارد استثناء با تأیید کارگروهی متشکل از نمایندگان تام‌الاختیار وزارتخانه‌های صنعت، معدن و تجارت و جهاد کشاورزی و گمرک ایران و اتاق‌های بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی و تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران با توجه به ضروریات تجاری قابل تمدید خواهد بود.

تبصره ـ دبیرخانه کارگروه یادشده در وزارت صنعت، معدن و تجارت می‌باشد.

ماده۸۳ـ عملیات پردازش پس از موافقت گمرک ایران می‌تواند توسط اشخاصی غیر از واردکننده انجام شود بدون اینکه تغییر مالکیت انجام شده باشد و در هر حال واردکننده در مقابل گمرک مسئول اجرای مقررات ورود موقت برای پردازش خواهد بود.

ماده۸۴ ـ برای صدور محصولات به دست آمده، صاحب کالا باید اظهارنامه صادراتی را با ذکر شماره پروانه ورود موقت و الصاق تصویر آن تنظیم و به گمرک تسلیم نماید. گمرک به هنگام صدور، اقدامات لازم به منظور بازشناسی و انطباق کالای وارده و محصولات به دست آمده را معمول تا امکان تسویه توسط گمرک ورود موقت‌کننده میسر شود.

ماده۸۵ ـ گمرک در هر زمان می‌تواند از کالای وارده و نحوه پردازش بازدید به‌عمل آورد. چنانچه کالای وارده یا محصول به دست آمده موجود نباشد، طبق بند (ب) ماده (۱۱۳) قانون رفتار خواهد شد.

ماده ۸۶ ـ با صدور محصولات به دست آمده تضمین‌ها و تعهدات اخذ شده پس از بررسی اسناد و مدارک و احراز بکارگیری مواد اولیه وارداتی در محصول صادراتی ابطال و تسویه خواهد شد. در مواردی که محصولات به دست آمده، به تدریج صادر می‌شود ابطال و تسویه برای همان میزان کالای صادر شده انجام خواهد شد.

تبصره۱ـ واردکننده می‌تواند ظرف مهلت تعیین شده برای پردازش، پس از اخذ موافقت گمرک ایران کالای وارده را به همان حالت اولیه با رعایت تشریفات مرجوعی از کشور خارج و نسبت به ابطال تضمین و تسویه تعهدات خود اقدام نماید.

تبصره۲ـ درخصوص کالای وارده برای پردازش و همچنین ضایعات دارای ارزش تجاری (قابلیت مصرف داشته باشد) چنانچه برای ورود قطعی اظهار شود، با رعایت مقررات ماده (۷۹) و بدون کسر استهلاک ترخیص می‌شود.

تبصره۳ـ محصولات به دست آمده می‌تواند به نام اشخاصی غیر از واردکننده صادر شود که در این صورت پروانه صادراتی مربوط برای ابطال تضمین یا تعهد کافی است.

ماده۸۷ ـ در صورتی که صاحب کالا در مهلت مقرر نسبت به ایفای تعهد خود اقدام ننماید به شرط ارایه درخواست مبنی بر تبدیل به قطعی نمودن پروانه ورود موقت برای پردازش قبل از انقضای مهلت، موضوع در کمیسیونی مرکب از نمایندگان تام‌الاختیار گمرک ایران، وزارت صنعت معدن و تجارت، اتاق‌های بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی و تعاون مرکزی جمهوری اسلامی ایران حسب مورد و بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران و حسب مورد وزارتخانه تولیدی مربوط بررسی و در صورت موافقت کمیسیون یادشده و انجام ثبت سفارش (توسط وزارت صنعت، معدن و تجارت) با پرداخت حقوق ورودی براساس مأخذ و ارزش زمان اظهار ورود موقت و با برابری نرخ ارز در زمان اظهار واردات قطعی اقدام خواهد شد. دبیرخانه کمیسیون یادشده در وزارت صنعت معدن و تجارت می‌باشد.

تبصره ـ محصولات به دست آمده از کالای ورود موقت برای پردازش در اجرای پروژه‌های (طرحهای) نفت، گاز و پتروشیمی چنانچه برای استفاده در سایت‌های (محدوده‌های) تحت نظر گمرک به گمرکهای مستقر در مناطق ویژه اقتصادی انرژی تحویل و اظهار گردد در صورت رعایت مقررات این مبحث، تضمینات و تعهدات مأخوذه مربوط به ورود موقت برای پردازش قابل تسویه بوده، ولی قابل استناد برای جوایز صادراتی و واردات در مقابل صادرات نمی‌باشد.

ماده۸۸ ـ چنانچه کالای وارده یا محصولات به دست آمده از پردازش در مهلت مقرر حسب مورد ترخیص قطعی یا برگشت و یا صادر نشود در صورت تشخیص عمدی بودن علاوه بر وصول تضمین، مشمول مقررات قاچاق و در غیر این صورت نسبت به‌وصول تضمین و پیگیری اجرای تعهد اقدام خواهد شد. در صورت صدور رأی قطعی مبنی بر قاچاق، وجه تضمین وصولی به عنوان بخشی از جریمه منظور می‌شود.

تبصره۱ـ تا زمانی که جرم قاچاق اعلام و یا وصول تضمین و یا مطالبه وجه تعهد انجام نشده است صاحب کالا می‌‌تواند با پرداخت جریمه انتظامی موضوع ماده (۱۰۹) قانون نسبت به ترخیص یا اعاده کالا اقدام نماید.

تبصره۲ـ صدور محصولات به دست آمده از کالای ورود موقت برای پردازش، مشمول محدودیت‌های قانونی و پرداخت عوارض کالاهای صادراتی نمی‌گردد.

قاعده سوم از قواعد عمومی تفسیر سیستم هماهنگ شده

قاعده 3

در مواردی که خواه در اجرای مقررات قاعده 2(ب) یا به هر صورت دیگر، کالایی قابل طبقه بندی در دو یا چند شماره به نظر برسد، طبقه بندی آن به نحو زیر انجام می گیرد:

الف) شماره ای که کالا را به صورت مشخص تری توصیف کند، بر شماره هایی که صورت عمومی تر را بیان می کند،مرجع خواهد بود. با این حال، چنانچه دو یا چند شماره هر کدام فقط به یک قسمت از مواد مشکله یا محصول مخلوط یا مرکب یا فقط به یک قسمت از اقلام درون یک مجموعه عرضه شده به صورت خرده فروشی اشاره کرده باشد،آن شماره ها در ارتباط با آن کالاها باید به صورت توصیف یکسان مدنظر قرار گیرد. حتی اگر یکی از آن شماره ها توصیف دقیق تر یا کاملتری از کالا کرده باشد.

(ب) کالاهای مخلوط، مرکب از مواد مختلف تشکیل شده و یا از بهم متصل کردن اجزاء متشکله گوناگون ساخته شده اند و کالاهایی که به صورت مجموعه برای خرده فروشی عرضه شده اند ولی طبقه بندی آنها با توجه به قاعده 3(الف) میسر نباشد، باید با توجه به ماده یا شیئی که صفت یا خاصیت اساسی خود را به آن کالا می دهد، طبقه بندی شوند. به شرط اینکه تشخیص این امر امکان پذیر باشد.

(ج) در مواردی که با توجه به قواعد 3(الف) و 3(ب) نتوان طبقه بندی کالایی را تعیین کرد آن کالا در شماره ای که از لحاظ ترتیب عددی در آخرین شماره از بین آنهایی که به طور مساوی قابل اعتبار تشخیص داده شده است ، طبقه بندی می شود.

یادداشت توضیحی

(یکم)  این قاعده سه روش طبقه بندی را برای کالاهایی که ، در نظر اول، چه در اجرای قاعده 2 (ب) و چه در هر مورد دیگر، قابل طبقه بندی در دو یا چند شماره متمایز هستند، پیش بینی می کند.این روشها به ترتیبی که در متن قاعده ذکر شده اند به مورد اجرا درمی آید.

بنابراین، قاعده ی 3 (ب) اجرا نمی شود مگر اینکه با قاعده 3(الف) هیچ گونه راه حلی برای طبقه بندی پیدا نشود، و اگر قواعد 3(الف) و 3 (ب) قابل اجرا نباشند، قاعده 3(ج) به مرحله عمل در می آید. لذا ترتیب اولویت بدن قرار است.:

(الف) اختصاصی ترین توصیف (ب) صفت و خاصیت اساسی – (ج) شماره ای که از لحاظ ترتیب عددی در آخر قرار گرفته است.

دوم – این قاعده فقط در صورتی می تواند اجرا شود که با مندرجات شماره ها و یادداشتهای قسمت یا فصل مغایرت نداشته باشد.

به عنوان مثال، یادداشت 4(ب)فصل 97 مقرر می دارد اشیایی که در عین حال مشمول یکی از شماره های 9701 لغایت 9705 و مشول شماره 9706 باشند، باید در مناسبترین شماره های 9701 لغایت 9705 طبقه بندی شوند. طبقه بندی این اشیاء بر اساس یادداشت 4(ب) فصل 97 انجام می شود و نه طبق این قاعده .

 قاعده 3(الف)

سوم – اولین روش طبقه بندی در قاعده 3(الف) بیان شده است که به موجب آن شماره ای که کالا را به صورت مشخص تری توصیف می کند باید بر شماره هایی که صورت عمومی تری دارد، برتری داشته باشد.

چهارم – وضع نمودن قواعد قطعی که به موجب آن بتوان تعیین نمود که آیا یک شماره ، کالا را مشخص تر از شماره دیگر توصیف می کند، امکان پذیر نیست. با این حال، به طور کلی می توان گفت :

(الف) شماره ای که در آن شیئی به نام ذکر شده ، مشخص تر است از شماره ای که کالا را به صورت گروه توصیف می کند ( مثلا، ریش تراش و ماشین موزنی، توام شده با موتور برقی در شماره 8510 طبقه بندی می شود و نه در شماره 8467 به عنوان ابزارهای الکترومکانیکی برای کار کردن با دست، یا در شماره 8509 به عنوان دستگاههای الکترومکانیکی توام شده با موتور برقی، برای مصارف خانگی).

(ب) . توصیفی را باید مشخص تلقی کرد که کالا را روشنتر، دقیق تر و کاملتر شرح داده باشد.

مثال برای این گروه از کالاها عبارتنداز :

1-      فرش از مواد نسجی، منگوله باف (Tufted) ، که برای استفاده در وسایل نقلیه قابل تشخیص باشد، به عنوان متفرعات وسایل نقلیه در شماره 8708 طبقه بندی نمی شود، بلکه در شماره 5703 که به طور مشخص تر فرش را توصیف نموده قابل طبقه بندی است .

2-      شیشه ایمنی قاب نشده متشکل از شیشه  های آب داده یا چند لایه ، شکل داده شده و قابل تشخیص برای استفاده در هواپیما، در شماره 8803 به عنوان اجزاء و قطعات کالاهای مشمول شماره 8801 یا 8802 طبقه بندی نمی شود، بلکه در شماره 7007، که در آن، شیشه ایمنی به طور مشخص تر توصیف گردیده، قابل طبقه بندی است .

پنجم : با این حال، اگر دو یا چند شماره هر کدام فقط به قسمتی از مواد یا اجزاء متشکله کالاهای مخلوط یا مرکب و یا فقط به قسمتی از اقلام درون یک مجموعه که به صورت خرده فروشی عرضه شده، اشاره کرده باشند، آن شماره ها باید در ارتباط با آن کالاها به عنوان توصیف یکسان تلقی شوند، حتی اگر یکی از آن شماره ها توصیف دقیق تر یا کاملتری از سایر شماره ها کرده باشد. در این گونه موارد، طبقه بندی کالا باید بر اساس قاعده 3(ب) یا 3(ج) تعیین شود.

قاعده 3 (ب)

(ششم)– دومین روش طبقه بندی صرفا مربوط به موارد زیر است :

یک – کالاهای مخلوط

دو – کالاهای مرکب ، متشکل از مواد مختلف

سه- کالاهای مرکب، متشکل از اجزاء مختلف (جفت و جور)

چهار- کالاهای عرضه شده به صورت مجموعه برای خرده فروشی .

این روش فقط در صورتی اجراء می شود که قاعده 3(الف) کافی به مقصود نباشد.

(هفتم)  در کلیه این موارد، کالاها باید برا اساس ماده یا جزیی که به آن کالاها صفت و خاصیت اساسی می دهد، طبقه بندی شوند، به شرط اینکه تشخیص این امر میسر باشد.

(هشتم) عاملی که صفت و خاصیت اساسی را تعیین می کند در بین انواع کالاهای مختلف متفاوت است.

برای مثال، این عامل را می توان از ماهیت ماده تشکیل دهنده ی کالا یا از اجزایی که آن را تشکیل داده، از حجم، از مقدار، از وزن یا ارزش، یا از نقش و اهمیت یکی از مواد تشکیل دهنده، در ارتباط با مصرف کالا، تعیین کرد.

(نهم)  به مفهوم این قاعده، کالاهای مرکب ساخته شده از اجزاء مختلف، نه فقط کالاهایی هستند که اجزاء آنها به یکدیگر متصل شده اند تا یک کل عملا غیر قابل تفکیک را تشکیل دهند.

بلکه شامل کالاهایی نیز می شود که اجزاء تشکیل دهنده ی آنها مجزا باشند، مشروط بر اینکه این اجزاء متناسب و مکمل یکدیگر بوده و با هم یک کل را تشکیل دهند که معمولا فروش آنها به طور اجزاء جداگانه امکان پذیر نیست.

مثال برای این گروه کالاها عبارتنداز :

1-      زیرسیگاری متشکل از یک پایه که در آن یک پیاله جای خاکستر قابل جدا کردن تعبیه شده است.

2-      قفسه ادویه از نوع خانگی، متشکل از یک تکیه گاه ( معمولا از چوب) که به نحو خاصی طراحی شده و تعدادی متناسب ظروف خالی جای ادویه یا شکل و اندازه مناسب آن.

به عنوان یک قاعده کلی، اجزاء متشکله این گونه کالاهای مرکب در یک دسته بندی مشترک عرضه می شوند.

(دهم) به مفهوم این قاعده، عبارت " کالاهای عرضه شده به صورت مجموعه برای خرده فروشی " به کالاهایی اطلاق می شود که :

1-      حداقل از دو شیئی مختلف تشکیل شده که در نظر اول قابل طبقه بندی در شماره های مختلف باشند، بنابراین ، به عنوان مثال، شش عدد چنگال از دور خوری ( Fondue) را نمی توان به عنوان یک مجموعه به مفهوم این قاعده تلقی کرد .

2-      متشکل از محصولات یا اشیایی باشند که برای رفع یک نیاز خاص یا برای انجام یک کار معین با هم عرضه شوند.

3-      به نحوی عرضه شوند که بدون بسته بندی مجدد، باری فروش مستقیم به مصرف کنندگان مناسب باشند (مثلا، در جعبه یا صندوق یا روی تکیه گاه).

در نتیجه این مقررات، به عنوان مثال، مجموعه هایی را در بر می گیرد که از محصولات غذایی گوناگون تشکیل شده و قرار است تواما برای تهیه یک  غذای آماده طبخ مورد استفاده قرار گیرند.

به عنوان مثال مجموعه هایی که با توجه به قاعده 3(ب) می تواند طبقه بندی شوند، عبارتنداز :

(1)    الف - مجموعه متشکل از یک ساندویچ تهیه شده از گوشت گاو، با یا بدون پنیر و یک نان ساندویچی (شماره 1602)همراه با چیپس (سیب زمینی سرخ کرده) (شماره 2004) در شماره 1602 طبقه بندی می شوند.

ب – مجموعه هایی که اجزاء متشکله ی آنها قرار است تواما برای تهیه یک غذای اسپاگتی مورد استفاده قرار گیرند، و تشکیل شده اند از یک پاکت اسپاگتی پخته نشده ( شماره 1902)، یک کیسه پنیر رنده شده (شماره 0406) ویک قوطی کوچک سس گوجه فرنگی (شماره 2103)، عرضه شده در یک جعبه مقوایی : در شماره 1902 طبقه بندی می شود.

 با این حال، این قاعده شامل برخی از محصولات غذایی که تواما عرضه شده و به عنوان مثال، شامل اقلام زیر می باشند، نمی شود :

-          یک قوطی میگو (شماره 1605)، یک قوطی پاته جگر (شماره 1602)، یک قوطی پنیر (شماره 0406)،یک قوطی گوشت خوک برش داده شده (شماره 1602) و یک قوطی سوسیس کوکتل (شماره 1601)

-          یک بطری مشروبات الکلی مشمول شماره 2208 و یک بطری شراب مشمول شماره 2204

در مورد این دو مثال و مجموعه فرآورده های مشابه، هر یک از اقلام باید جداگانه در شماره مربوط به خود طبقه بندی شوند.

(2)    مجموعه لوازم آرایش مو، متشکل از یک ماشین موزنی برقی (شماره 8510) یک شانه (شماره 9615)، یک قیچی (شماره 8213)، یک برس (شماره 9603)، یک حوله از مواد نسجی (شماره 6302)، عرضه شده در یک کیف چرمی (شماره 4202) در شماره 8510 طبقه بندی می شوند.

(3)    مجموعه رسامی متشکل از یک خط کش (شماره 9017)، یک دایره محاسب (شماره 9017)،یک پرگار (شماره 9017)، یک مداد (شماره 9609) و یک مداد تراش (شماره 8214)، عرضه شده در یک جعبه از ورق پلاستیک (شماره 4202) در شماره 9017 طبقه بندی می شود.

در مورد مجموعه های فوق الذکر، طبقه بندی بر اساس شیئی یا مجموع اشیایی که می توان آنها را به عنوان اعطا کننده صفت و خاصیت اساسی به مجموعه تلقی کرد، انجام می گیرد.

( یازدهم ) این قاعده در ورد کالاهایی که اجزاء متشکله آنها به صورت جداگانه بسته بندی شده و با هم عرضه می شوند، حتی در یک بسته بندی مشترک ، که به نسبتهای معین برای ساخت صنعتی، مورد استفاده قرار می گیرد. برای مثال، نوشابه ها اجرا نمی شود.

 قاعده 3 (ج)

(دوازدهم)  هرگاه کالایی را بر اساس قواعد 3 (الف) و یا 3(ب) نتوان طبقه بندی کرد، باید کالا را در شماره ای که از لحاظ ترتیب عددی در آخرین شماره از بین شماره هایی که به طور مساوی قابل اعتبار تشخیص داده شده است، طبقه بندی کرد.

قاعده دوم از قواعد عمومی تفسیر سیستم هماهنگ شده

قاعده 2

الف) هر اشاره ای به یک شئی در شماره ای معین، شامل این شعی می شود حتی اگر به حالت غیر کامل(Incomplete) یا تمام نشده (Unfinished) باشد.

مشروط بر اینکه به همان حالت عرضه شده ، صفت و خاصیت اساسی شیئی کامل یا تمام شده را داشته باشد. این اشاره، همچنین شامل شیئی کامل یا تمام شده یا اشیایی که طبق مقررات پیش گفته باید کامل یا تمام شده تلقی شوند، هر چند که به صورت پیاده شده (Disassembled) یا سوار نشده (Unassembled) عرضه شوند نیز می شود.

ب ) هر اشاره ای به یک ماده در شماره ای معین شده است ، شامل آن ماده می شود خواه به حالت خالص یا مخلوط و یا حتی ترکیب شده(جورشده) با مواد دیگر.

همچنین هر اشاره ای به کالاهای ساخته شده از یک ماده معین، شامل آن کالاهایی می شود که تماما یا جزئا از این ماده تشکیل شده باشد. طبقه بندی کالاهای متشکل از بیش از یک ماده، باید طبق اصول بیان شده در قاعده 3 صورت گیرد.

قاعده 2 (الف)

(اشیاء غیر کامل تمام نشده)

یکم: بخش نخست قاعده 2 ( الف) حیطه شمول هر شماره ای را که به یک کالای خاص اشاره دارد، را گسترش می دهد،

به نحوی که نه تنها شامل کالای کامل بشود، بلکه شامل آن کالا به حالت غیر کامل یا تمام نشده نیز بشود. مشروط بر اینکه، به همان حالت عرضه (Presented) صفت و خاصیت اساسی شیئی کامل یا تمام شده را دارا باشد.

دوم: مقررات این قاعده به اشیاء به صورت طرح اولیه (blanks) نیز تسری می یابد مگر اینکه این اشتباه در شماره معینی ذکر شده باشند.

اشیایی به عنوان " طرح اولیه" تلقی می شوند که به همان صورت قابل استفاده نبوده، شکل و یا طرح تقریبی یا شیئی تمام شده را داشته باشند ، و جز در موارد استثنایی، فقط برای تکمیل به صورت قطعه یا شیئی تمام شده مورد نظر قابل مصرف باشند. ( برای مثال، بطریهای پلاستیکی،محصولات واسطه ای و استوانه ای شکلی هستند که یک طرف آنها بسته و طرف دیگر آنها باز و رزروه دار شده است تا امکان بستن آن از طریق پیچش وجود داشته باشد. آن بخش از بطری که در پایین محل رزروه قرار گرفته ، به گونه ای است که می توان آن را به اندازه و شکل دلخواه درآورد.

محصولات نیم ساخته ای که هنوز شکل اساسی اشیاء تمام شده را نداشته باشند ( که معمولا در مورد میله،دیسک (Disc)، لوله و غیره چنین است) به عنوان " طرح اولیه" تلقی نمی شوند.

سوم: با در نظر گرفتن حیطه شمول شماره های قسمت های اول لغایت ششم، این بخش از قاعده معمولا در مورد محصولات مشمول این قسمت ها به کار نمی رود.

چهارم: موارد متعدد اجرای این قاعده در محلاحظات عمومی قسمت ها یا فصل ها ذکر شده اند( مثل قسمت شانزدهم، و فصول 61،62،86،87،90)

قاعده 2 (الف)

(اشیاء عرضه شده به صورت پیاده شده و یا سوار نشده)

پنجم: بخش دوم قاعده 2(الف) مقرر می دارد کالای کامل یا تمام شده ای که به صورت پیاده شده یا سوار نشده عرضه شود در همان شماره کالای سوار شده طبقه بندی می شود معمولا به دلایلی از قبیل ضرورت یا سهولت در امر بسته بندی یا حمل و نقل، کالاها به این صورت عرضه می شوند.

ششم: این قاعده همچنین در مورد اشیاء غیر کامل یا تمام نشده ای که به صورت پیاده شده یا سوار نشده عرضه شوند، بکار می رود مشروط بر اینکه طبق مقررات بخش اول این قاعده به عنوان اشیاء کامل یا تمام شده تلقی شوند.

هفتم : به مفهوم این قاعده" اشیاء عرضه شده به صورت پیاده شده یا سوار نشده" به اشیایی اطلاق می شود که اجزاء متشکله آن به منظور سوار کردن(مونتاژ) با هم باشند.

خواه با کمک وسایل تثبیت کننده (پیچ، پیچ و مهره و غیره) و یا با پرچ کردن یا جوشکاری، مشروط بر اینکه فقط مستلزم عملیات سوار کردن (مونتاژ) باشد.

هشتم: موارد اجرای این قاعده در ملاحظت عمومی قسمت ها یا فصل ها ذکر گردیده اند (مثلا، قسمت شانزدهم، و فصول 44،86،87،89)

نهم: با در نظر گرفتن حیطه شمول شماره های قسمتهای اول لغایت ششم، این بخش از قاعده معمولا در مورد محصولات مشمول این قسمت ها بکار نمی رود .

قاعده 2(ب)

(اشیاء یا مواد مخلوط و مرکب "جور شده" )

دهم: قاعده2(ب) به مواد مخلوط یا ترکیب شده (جورشده) با سایر مواد و مصنوعات متشکل از دو یا چند ماده مربوط می شود،

شماره هایی که این قاعده به آنها مربوط می شود، عبارتند از شماره هایی که یک ماده معین را ذکر می کند. (مثلا، شماره 07/05،عاج)، و شماره هایی که شامل مصنوعات یک ماده معین می شود (مثلا، شماره 03/45، اشیاه ساخته از چوب پنبه طبیعی). لازم به ذکر است که این قاعده فقط در صورتی اجرا می شود که متن شماره ها و یادداشتهای قسمت ها یا فصل ها به گونه ی دیگری مقرر نکرده باشند. (مثلا، شماره 03/15- چربی خوک،مخلوط نشده).

محصولات مخلوط که به صورت فرآورده بوده و به همان صورت در یک یادداشت قسمت یا فصل یا در متن یک شماره توصیف شده باشند، باید به صورت مقررات قاعده 1 طبقه بندی شوند.

( یازدهم) اثر این قاعده گسترش حیطه شمول شماره هایی است که به یک ماده معین اشاره دارند. به نحوی که مخلوط یا مرکب (جورشده) این ماده با سایر موارد را نیز شامل شوند.

اثر این قاعده همچنین گسترش حیطه شمول شماره هایی است که به مصنوعات ساخته شده از یک ماده اشاره دارد، به نحوی که این شماره ها، مصنوعاتی که جزئا از این ماده تشکیل شده باشند را شامل شوند.

(دوازدهم) با این حال، این قاعده حیطه شمول شماره ای را که به آن مربوط می شود تا آن حد توسعه نمی دهد که کالایی را در برگیرد که بر خلاف تجویز قاعده 1 با متن شماره های تعرفه منطبق نباشد

این حالت در موارد پیش می آید که افزودن مواد دیگر، از کالا خصوصیت یک کالای مشمول این شماره ها را سلب کند.

سیزدهم : در نتیجه مواد مخلوط یا ترکیب شده (جورشده) با سایر مواد و مصنوعات متشکل از دو یا چند ماده چنانچه در بدو امر، ذیل دو یا چند شماره قابل طبقه بندی باشند، باید طبق مقررات قاعده 3 طبقه بندی شوند.