عوارض حمل و نقل کلیه کالاهای ترانزیتی اعم از نفتی و غیرنفتی

تعیین عوارض حمل و نقل کلیه کالاهای ترانزیتی اعم از نفتی و غیرنفتی از قلمرو کشور جمهوری اسلامی ایران

شورای اقتصاد در جلسه مورخ ۲۴/ ۶/ ۱۳۹۳ درخواست شماره ۰۲/ ۱۰۰/ ۶۱۷۴۸ مورخ ۱/ ۱۱/ ۱۳۹۲ وزارت راه و شهرسازی در خصوص تعیین نرخ عوارض حمل و نقل کالا از شرکت های حمل و نقل بین المللی را به استناد بند "ب" ماده (۱۶۳) قانون برنامه پنج ساله پنجم توسعه جمهوری اسلامی ایران، بررسی و به شرح ذیل مورد تصویب قرار داد.
عوارض حمل و نقل کلیه کالاهای ترانزیتی اعم از نفتی و غیرنفتی از قلمرو کشور جمهوری اسلامی ایران، ۱۰۰ ریال به ازاء هر تن – کیلومتر تعیین و توسط سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای از شرکت های حامل کالاهای مذکور دریافت می شود.

لزوم ارائه سند دوزبلاغ برای ثبت کامیون ها

ارائه سند دوزبلاغ برای ثبت تردد کامیونهای کشورهای ذیل اجباری می باشد :

گرجستان، روسیه، تاجیکستان، قزاقستان، قرقیزستان، اوکراین، مولداوی، آلمان، ایتالیا، اتریش، بلژیک، اسپانیا، فرانسه، سوئد، مجارستان، بلاروس، لیتوانی، کروواسی، مقدونیه، اسلواکی، چک، صربستان، اسلوونی، استونی

وضعیت عملکرد سامانه GPS کامیون های حامل کالاهای عبوری

بخشنامه گمرک ایران در خصوص بررسی آخرین وضعیت عملکرد سامانه GPS کامیون های حامل کالاهای عبوری
شماره : ۱۵۸۷۶۴/۹۳/۱۰۸/۲۱۷/۵۵ تاریخ : ۲۸/۰۸/۱۳۹۳
گمرک.......
با سلام و احترام –با عنایت به جلسه آخرین وضعیت عملکرد سامانه GPS کامیون های حامل کالاهای عبوری در روز شنبه مورخ ۱۰/۸/۹۳ که با حضور نمایندگان واحدهای ستادی و گمرکات اجرایی مهم ترانزیتی کشور در سالن اجتماعات گمرک ج.ا.ا برگزار گردید، به پیوست تصاویر دو برگ مصوبات جلسه مذکور به همراه دو برگ اسامی حاضرین در جلسه ایفاد می گردد خواهشمند است دستور فرمایید مصوبات مربوطه و موارد ذیل را به واحدهای ذیربط جهت اقدام لازم ابلاغ نمایند:
۱-با توجه به بخشنامه های صادره، مجدداً تأکید گردد که از صدور مجوز بارگیری و خروج کامیون های فاقد GPS و پذیرش تأییدیه نماینده شرکت پیمانکار مبنی بر وجود GPS خودداری نموده، درب خروج نیز موظف است رأساً قبل از هدایت وسائط نقلیه عبوری به مرز خروج از نصب و سلامت دستگاه های GPS بر روی وسائط نقلیه مذکور اطمینان حاصل نموده، سپس نسبت به خروج آنها مبادرت نمایند.
در شرایط فورس ماژور و وجود هرگونه مشکل (از جمله کمبود دستگاه GPS) با اعلام کتبی شرکت پیمانکار مبنی بر عدم وجود دستگاه GPS و دستور مستقیم مدیر گمرک ذیربط، صورتجلسه ای جهت موضوع تنظیم و پس از امضاء توسط نمایندگان گمرک، شرکت پیمانکار و شرکت حمل و نقل بین المللی مربوطه، به اظهارنامه و پروانه عبوری الصاق، سپس مجوز بارگیری و خروج کامیون ها به مقصد گمرک خروجی صادر گردد.خروج کامیون بدون دستگاه GPS و یا دستور بالاترین مقام آن گمرک قابل قبول نبوده و با افراد ذیمدخل ططبق مقررات برخورد قانونی خواهد شد.
۲-با توجه به اینکه مقرر است نصب دستگاه GPS در تمامی گمرکات حداکثر تا مورخ ۳۰/۱۰/۹۳ صورت پذیرد و پس از آن امکان نصبGPS تنها در برخی از گمرکات میسر خواهد بود، لذا حداکثر تمهیدات لازم برای اجرای سامانه GPS توسط گمرکات به عمل آید.
۳-با عنایت به بند ۳ و ۱۲ مصوبات، لازم است حداکثر اعمال مقررات در برخورد با رانندگان متخلف به عمل آید.
۴-با توجه به بند ۱۶ مصوبات جلسه مذکور به منظور وحدت رویه در ارسال و دسترسی واحدهای ذیربط ستادی به آمار یکسان، گمرکات موظفند طبق فرم پیوست آمار مربوطه را هر ۱۵ روز یکبار تهیه، در قالب PDF و FTP و در مسیر Upload/Nezarat Bar Teranzit/GPS بارگذاری نمایند.
۵-در صورت عدم حضور نماینده پیمانکار و یا حضور نامنظم وی در گمرکات اجرایی، مراتب جهت هماهنگی لازم به این دفتر اعلام گردد.
۶-در صورت مواجه با شرایط خاص و موارد ابهام، بالاترین مقام مسئول در گمرکات اجرایی با اعمال مدیریت اقدام لازم را معمول و یا مراتب را از این دفتر استعلام تا ارائه طریق حاصل گردد.
علیرضا دشتانی - مدیرکل دفتر نظارت بر ترانزیت

ممنوعیت ترانزیت گاز مایع از قلمرو کشور ترکمنستان

۲۱۳۴۹۸/۱۴/۷۲۶/۵۸۷/۵۵/۲۵۹ مورخ ۱۳۹۱/۰۴/۱۱
بسمه تعالی

۱۴/۷۲۶/۵۸۷/ ۵۵
ناظر / مدیر کل / مدیر محترم
به پیوست تصویر نامه شماره ۵۶۷۰۴/۱۰۹/۲/۱۸/۱۷۴ مورخ ۴/۱۱/۹۱ گمرک مشهد در خصوص نامه شماره ۲۲۰۷۸ مورخ ۲۷/۱۰/۹۱ نمایندگی محترم وزارت خارجه در شمال و شرق کشور مبنی بر ممنوعیت ترانزیت گاز مایع از قلمرو کشور ترکمنستان ، جهت آگاهی و اقدام قانونی لازم ارسال می گردد.

ایرج جباری
مدیر کل نظارت بر ترانزیت
از طرف ایران زاد

روند رسیدگی به پرونده های اختلافی ترانزیتی

۲۱۷۳۹۲/۱۳/۸۱۵/۱/۵۵/۲۶۱
بسمه تعالی
۱۳/۸۱۵/۱/ ۵۵

ناظر / مدیر کل / مدیر محترم

در راستای تسریع در روند رسیدگی به پرونده های اختلافی ترانزیتی ارسال شده از گمرکات اجرایی و جهت جلوگیری از مکاتبات زاید و طولانی و تعیین تکلیف به موقع این گونه پرونده ها دستور فرمائید از این پس موارد اختلافی ابتدا ضمن جمع آوری کلیه مدارک و مستندات و در چارچوب قوانین ، مقررات و دستور العمل های صادره ، در کمیته فنی آن گمرک بررسی و سپس یک نسخه از رأی کمیته فنی آن گمرک (طبق فرم پیوست) به انضمام کلیه اسناد و مدارک به صورت لاک و مهر شده جهت بررسی نهایی و اخذ تصمیم به این دفتر ارسال نمایند.

ایرج جباری
مدیر کل نظارت بر ترانزیت
از طرف ایران زاد

چگونگی انجام تشریفات کالاهای ترانزیت داخلی و خارجی

بخشنامه گمرک ایران درخصوص چگونگی انجام تشریفات کالاهای عبور داخلی و خارجی

شماره : ۶۷۱۲۶/۱۰۸/۲۱۷/۵۵                                              تاریخ: ۱۷/۰۴/۱۳۹۳

 با سلام و احترام- پیرو بخشنامه شماره ۲۰۸۲۰/۹۳ مورخ ۱۰/۲/۹۳ دفتر نظارت بر ترانزیت و با عنایت به تأکید مقام محترم ریاست کل، نظر به اهمیت کنترل وسایط نقلیه حامل کالاهای عبوری، ضمن الزام بر رعایت دستورالعمل فوق الذکر و شیوه نامه الصاقی در خصوص چگونگی نصب و راه اندازی سیستم GPS، موارد ذیل نیز جهت اجرای دقیق ابلاغ می گردد:

۱-خروج کامیون های ایرانی و خارجی حامل کالای عبوری از آن گمرک پس از استقرار شرکت پیمانکار، منوط به تجهیز و راه اندازی دستگاه GPS بر روی کامیون ها بوده و گمرکات موظفند از صدور مجوز بارگیری و تردد کامیون های ایرانی و خارجی حامل کالای عبوری فاقد تجهیزات سیستم GPS خودداری نمایند.

۲-کامیون های عبوری که مجهز به سیستم مزبور نیستند در بدو ورود به کشور و یا گمرکات مبدأ باید توسط شرکت های حمل و نقل و شرکت پیمانکار با نظارت گمرک محل، مجهز به GPS گردیده و سپس تشزیفات قانونی صورت گیرد.

۳-گمرکات موظفند محل و تجهیزات لازم متناسب با حجم کار، ساعت کاری و تعداد نیروی انسانی مورد نیاز در اختیار شرکت پیمانکار قرار داده و موضوع الزام نصب GPS به نحو مقتضی به اطلاع شرکت های حمل و نقل فعال در آن گمرک برسد.

۴-شرکت پیمانکار موظف است علاوه بر نصب و راه اندازی سیستم مزبور بر روی کامیون، آموزش های لازم را در خصوص چگونگی تخلیه داده ها و نحوه استفاده از اطلاعات به همکاران ذیمدخل (واحدهای ذیربط و حراست) به عمل آورد.

۵-گمرکات مقصد موظفند در صورتی که گمرک مبدأ / ورودی، کامیونی را بدون نصب GPS به آن گمرک ارسال نموده، مراتب را به گمرک ورودی و دفتر نظارت بر ترانزیت اعلام نمایند.

۶-چنانچه در گمرک مقصد بر اساس اطلاعات موجود در GPS، مشخص گردید که شرکت حمل و نقل مرتکب تخلف شده است، بدواً موضوع می بایست به بالاترین مقام آن گمرک گزارش و با نظر ایشان و پس از تنظیم صورتجلسه اقدامات قانونی لازم معمول و مراتب به دفتر نظارت بر ترانزیت نیز اعلام شود.

۷-با توجه به اهمیت موضوع، در گمرکاتی که سامانه مذکور تا کنون اجرایی گردیده، می بایست گزارشی جامع از عملکرد را با لحاظ مفاد بخشنامه شماره ۶۳۵۶۷/۹۳ مورخ ۱۱/۴/۹۳ (تصویر پیوست) دفتر نظارت بر ترانزیت و پس از آن کلیه گمرکات مرتبط با موضوع اعلامی، می بایست هر پانزده روز گزارش اقدامات انجام شده را تهیه و به دفتر مذکور، همچنین دفتر بازرسی و مدیریت عملکرد ارسال نمایند.

ضمناً متعاقباً برنامه زمانبندی استقرار شرکت پیمانکار در سایر گمرکات کشور نیز از سوی دفتر نظارت بر ترانزیت اعلام می گردد.

در پایان انتظار دارد در این خصوص مدیران محترم گمرکات اجرایی ضمن نظارت بر انجام بهینه امور، در جهت رفع مشکلات احتمالی نیز تلاش لازم را به عمل آورند.

علی مددی جهرمی-معاون حقوقی و نظارت

لیست شرکت های حمل و نقل بین المللی در پرونده های متشکله در مراجع ذیصلاح

بخشنامه گمرک ایران در خصوص فهرست طبقه بندی شرکت های حمل و نقل بین المللی در راستای پرونده های متشکله در مراجع ذیصلاح(مرداد و شهریور ماه ۹۳)

شماره: ۸۳۲۱۹/۹۳/۷۵۸/۲۲/۵۵/۲۳۱                                  تاریخ: ۱۲/۰۵/۱۳۹۳

 با سلام و احترام – در اجرای ماده ۱۰ قانون امور گمرکی و مواد ۱۰۹، تبصره ۱ ماده ۶ آیین نامه اجرایی قانون مذکور و اختیارات حاصله از بند ۳-۵ کنوانسون تجدید نظر شده کیوتو و پیرو بخشنامه شماره ۱۳۳۱۷۳/۷۵۸/۲۲/۵۵/۱۳۳ مورخ ۱۰/۷/۹۲ و نیز به استناد مفاد بخشنامه شماره ۵۰۸۱۸/۸۰۶/۱۵/۸۳ مورخ ۱۱/۳/۹۰ معاون محترم توسعه مدیریت و منابع وقت مبنی بر پذیرش ضمانت نامه بانکی و یا سپرده نقدی و به استناد گزارش سازمان بازرسی کل کشور مبنی بر عدم ارائه تسهیلات به شرکت های مختلف، جهت انجام تشریفات ترانزیت محمولات شرکت های حمل و نقل بین المللی که دارای ردیف مرزی بلاتکلیف و یا پرونده تخلف ترانزیتی در مراجع قضایی می باشند، به شرح ذیل اقدام شود:

الف)با توجه به اینکه برخی از شرکت های مذکور ردیف های مرزی را تعیین تکلیف و یا با تودیع تضمین های لازم، پیگیر پرونده های متشکله خود می باشند، لذا فهرست شرکت های مربوطه در دو بخش جهت آگاهی و ابلاغ به واحد ذیربط اعلام می گردد.شایان ذکر است چنانچه شرکت حمل و نقل بین المللی در آن گمرک دارای تخلف، اعم از پرونده قضایی و یا ردیف بلاتکلیف سنواتی بوده و نام آنان در این فهرست اعلام نگردیده مقتضی است، به قید فوریت مراتب را به همراه مستندات به این دفتر اعلام تا تصمیمات لازم اتخاذ و ابلاغ گردد.

ب)فهرست شرکت های حمل و نقل بین المللی که بر اساس اعلام سازمان راهداری و حمل و نقل جاده ای مجاز به فعالیت در امر ترانزیت و کارنه تیر نمی باشند (موضوع نامه ۱۰۳۵۶۱/۹۲ مورخ ۲/۶/۹۲ در سامانه فعالیت شرکت های حمل و نقل به آدرس اینترنتی و اینترانتی http:\\transport.irica.gov.ir و یا http:\\81.12.59.145 قابل دسترسی بوده و نام آنها به صورت غیر فعال یا معلق درج شده است.گمرکات باید قبل از پذیرش اظهارنامه نام شرکت را در سیستم مذکور بررسی و در صورت مجاز به فعالیت بودن، با رعایت قوانین و مقررات اقدام نمایند.

ج)در اجرای بخشنامه شماره ۵۳۷۱۰/۲۱/۷۲۶/۹۰۴/۵۵/۵۹ مورخ ۲۶/۳/۹۲ دفتر نظارت بر ترانزیت، ضروری است گمرکات مبدأ و مقصد نسبت به پیگیری و تعیین تکلیف ردیف های مرزی خالی و تسویه نشده در اسرع وقت اقدام و نتیجه را به این دفتر اعلام نمایند.

د)این دستورالعمل جایگزین دستورالعمل های قبلی بوده و از تاریخ ۱/۳/۹۳ لغایت پایان شهریور ماه ۱۳۹۳ معتبر می باشد.بدیهی است تا صدور بخشنامه جدید مفاد این بخشنامه نیز کماکان به قوت خود باقی خواهد بود.

۱-فهرست شرکت هایی که پذیرش اظهارنامه ترانزیت آنها منوط به اخذ حقوق ورودی به علاوه سه برابر ارزش کالا به صورت ضمانت نامه بانکی با سپرده نقدی می باشد.ضمناً هرگونه فعالیت این شرکت ها (اعم از کریری و کارنه تیر) با هماهنگی این دفتر مجاز می باشد.

الف آرین ترابر-آهو پاراه-ابر ترابر طوس- ایران هجرت-ایمان بار-امتداد زنجیره پایدار-اختر بار تبریز-ایستاتیس رانان
ب بار فرابری گسیل-بردبار ترابر-باغ ابریشم اصفهان
پ پیشگامان جاده دریا-پارسیان پیک-پیشرو ترابر-توناس
ت تهران کاروان-تریوه-تندرو بار-تش آوا
ج جاده ابریشم خلیج فارس-جهان مهر ترابر-جاده رانان مرند-جامع کاروان-جهان کارگو(گذر دیلم سابق)
ح حاوی بار تهران
د دنیاران طوس
ر ره گستر خراسان-راهداران تهران-راهیان طور-رهبار-رهپاد عصر جدید-راه پیشه طوس
ز زورق دریا
س سریران ترابر-سهند ترابر
ش شایسته سیر
ط طلایه داران میر سعید
ف فارسان ترابر
ک کران متحد
گ گذر دیلم(جهان کارگو)-گسیل ترابر
م میثاق ظفر تبریز-ماد ترابر ایرانیان
ن نگار ترابر زرین
و والا راه ترابر-واگن کار
ه هادیان ترابر شرق
ی یارمند ترابر

۲-شرکت های حمل و نقل بین المللی که پذیرش اظهارنامه ترانزیت صرفاً با رعایت بخشنامه شماره ۵۰۸۱۸/۸۰۶/۱۵/۸۳ مورخ ۱۱/۳/۹۰ معاونت اداری مالی (ضمانت نامه بانکی و یا سپرده نقدی معادل حقوق ورودی کالا) امکان پذیر می باشد.

الف اوشن واید-ایران اروپا-آریان پویا-آزاد بار آرمان-آسا-الماس بران شرق-اتحاد نیکو بندر-امید بار بندر-ایران کانتینر-اسرع ترابر-آبرون بار-آریا ترابر ایرانیان-ایران ویچ-افشان ترابر با ناوا
ب باربان پارس-باریاب-بزرگ امید-باررسان-بارجو-بهفرد ترابر-بنادر کشتیرانی هرمزگان-بیداران شب-بتابار بین الملل-بی تا ترابر
پ پاریز بار-پرتو گذر بندر-پگاه بار خوزستان-پرشیا رعد-پرتو ترابر-پاسارگاد-پاک رهپویان-پیک راهیان خراسان-پروا ترابر ماکو-پیلپاراه-پرندکالای تهران-پرشیا راد
ت ترناس-تندر تیر-تیر گستر-تاید واتر خاورمیانه-تابان ترابر-توسعه ریحان-تهران تیر-تهران- توسن کالا
ج جمهوری اسلامی-جواهر نگار طوس
چ چاوش جام
خ خدمات دریایی و کشتیرانی-خدمات بار فرابری گسیل-خط آبی شرق
د دنبال راه-دلتا ترابر-دالاهو ترابر شایان(انوشه سپهر سابق)-دریای متحد-درفش راه
ر راه دور-رابط- راه طولانی-راهگان ترابر-رامون راه
ز زرین رکاب-زمرد
س سندباد تیر-سفیر پیشرو آرمان-سازمان تعاون صنعت نفت-سارا بار- سبز آرنگ مهر-ساربان گستر سبلان-سعادت بندر
ش شباهنگ ترابر-شقایق ترابر پیروز-شکیبا شبدیز(مینا ترابر قدیم)-شهریار
ط طلایه داران غدیر زنگان
ع عرشیا بار
ف فخر پویا-فرنوش ترابر-فاخر ترابر تبریز
ک کویر رانان طوس-کولاک راه اندیشه- کشتیرانی دریای خزر-کشتیرانی والفجر-کوله بار
گ گلریز
م ماهور ترابر-مارال ترابر پیشرو-ماد ترابر-مهندسی تأسیسات ایران-متین رو
ن نیرا- نوند
و والا راه تهران-وزین ترابر
ه هادی بازرگان-همدان تیر-هلمند ترابر-هژیر راه
ی یگان ترابر

*لازم به ذکر است بر اساس تصمیمات اخذ شده در صورتجلسه مورخه ۹/۷/۹۲ دفتر نظارت بر ترانزیت و با توجه به ارائه اسناد مثبته از سوی شرکت و یا پرداخت حقوق ورودی (به صورت سپرده نقدی و یا ضمانت نامه بانکی) همچنین تودیع وثیقه و احکام صادره از سوی مراجع محترم قضایی ذیربط، شرکت های حمل و نقل بین المللی ذیل مجاز به استفاده از تسهیلات بن بیمه در انجام تشریفات ترانزیت خواهند بود و موظفند نسبت به تعیین تکلیف نهایی ردیف های مرزی (قضایی) خود اقدام نمایند، لذا مقتضی است به نمایندگان شرکت ابلاغ تا موضوع به شرکت جهت پیگیری اعلام گردد.بدیهی است در خصوص انجام تشریفات ترانزیت کالای مربوط به آن شرکت با اخذ ضمانت نامه بانکی و یا سپرده نقدی قابل تجدید نظر خواهد بود.

الف آذر دریا بار-آبانراه طوس (راغ ترابر سابق)-آذرپاد خراسان-آرنگ نگین-ارج ترابر نوین-ارس کیهان-آزاد سیر شرق-آذرگون- الیت آریا جم-ارزش بار-افتخار ترابر-آروان تردد-آذر مترو پاسارگاد-آسمان ترابر ایرانیان-آتشپا-آهوپای طوس-آرمین-آتیه
ب بادپا اردبیل-بانی راه طوس- بهران کالا-بهامین ترابر-برید بار-بهار افشان طوس
پ پادینا-پارس گیتا- پایاب بار-پرند ترابر-پژوهش-پرستو ترابر
ت تیر تاش راه-تیز گامان جهان-تیهو ترابر-تابنده-ترابری بین المللی تهران(تی بی تی)-ترابری ایران فن(تراف)-ترنم تبریز-تک سیر
ج جهان سیر ترابر-جهان گردان خراسان-جهان مورا
چ چالاک بار-چکاوک سبز
خ خروش رعد-خاورمیانه-خدمات بار فرابری پارسیان-خزر ترابر
د دریا داران طوس (خادم ترابر شرق سابق)-دریادلان والا- دلیران ترابر طوس
ر روا-راه کمند (نایب ترابر طوس سابق)-راشا ترابر-راهپویان دنیز (سروش بار پگاه سابق)-رعد ایران-رهاد ترابر-راتوک-رهروان آسیا
س سپید کارگو-سپنتا بار پارس-سروش ترابر-سپهر گستر سهند-سیراف پارت-سورنا ترابر شرق-ساحل ترابر طوس-سپهر ران ترابر-سیس ترابر-سهی مشهد-سحر- سورن ترابر-سامان راه پهاوران-سینا ترابر-سه زاد
ش شاهین ترابر ماکو (شاهین ترابر کیوان سابق)-شهاب سهند
ص صحرا ترابر-صبا ترابر راه
ف فرنود ترابر
ق قلعه بار تبریز
ک کاروان ریل ترابر-کاسپین-کاروان بدخشان-کارانه بار-کالچار-کیان ترابر-کاروان کار
گ گسترش
م میلاد-مهدی خرم ترابر (کالا ایپورد سابق)-ملک ترابر
ن نیکان ترابر-نامداران ترابر-نیل آسا ترابر-نوا ترابر-نیک رکاب-نیکو آوران
و وفا راه
ه هویار ترابر-هرمز بار-هودج ترابر
ی یدک رود-یاور پرشیا-یکتا ترابر آسان

علیرضا دشتانی-مدیر کل دفتر نظارت بر ترانزیت

ترانزیت خارجی – عبور خارجی

ترانزیت خارجی - عبور خارجی ( Through Transit- External Transit)

قانون امور گمرکی از مواد 53 تا 58 به موضوع ترانزیت خارجی پرداخته است . 

مبحث پنجم ـ عبور خارجي

ماده ۵۳ ـ عبور خارجي كالا رويه گمركي است كه براساس آن كالايي به‌ منظور عبور از قلمرو گمركي از يك گمرك مجاز وارد و از گمرك مجاز ديگري، تحت نظارت گمرك خارج شود.

تبصره ـ شرايط، تشريفات اظهار و ارزيابي، ميزان تضمين و اسناد لازم براساس آيين‌نامه اجرائي اين ماده است كه در حدود مقررات اين قانون به پيشنهاد مشترك وزارتخانه‌هاي امور اقتصادي و دارايي، راه و شهرسازي و اتاق بازرگاني و صنايع و معادن ايران تهيه مي‌شود و به‌ تصويب هيأت وزيران مي‌رسد.

ماده ۵۴ ـ هرگاه در گمرك ورودي در كالاي عبوري نسبت به اظهارنامه كسري مشاهده شود صورتمجلس تنظيم و اظهارنامه و پروانه عبوري براساس آن اصلاح و كالا عبور داده مي‌شود. كالاي اضافي از همان نوع مازاد بر پنج درصد(۵%) و كالاي اضافي غير هم‌نوع مشمول تبصره (۲) ماده (۱۰۸) اين قانون مي‌گردد. در اين‌صورت با رعايت مقررات مربوطه اجازه اصلاح اسناد و عبور كالا داده مي‌شود.

ماده ۵۵ ـ در موارد استثنائي كه ظن قوي به تخلف وجود دارد و بر اثر كنترلهاي گمركي در مسير عبور، اختلافي بين محموله و پروانه عبور كشف شود، در مورد كالاي اضافي نسبت به ضبط كالا و در مورد كالاي كسري و مغاير، طبق مقررات قاچاق اقدام مي‌شود.

تبصره ـ چنانچه براي نيروي انتظامي در طول مسير عبور كالا ظن قوي قاچاق نسبت به محموله عبوري به وجود آيد يا با فك مهر و موم و پلمب كاميون يا بارگنج با هرگونه دخل و تصرف در كالاي عبوري مواجه گردد، فك مهر و موم و پلمب و بازرسي محموله فقط با حضور نماينده گمرك و تنظيم صورتمجلس امكانپذير است.

ماده ۵۶ ـ هـرگاه در مـوقع رسيدگي به كـالاي عـبوري در گـمرك خـروجي مشاهده شود كه مهر و موم و پلمب از بين رفته است، گمرك با حضور نماينده شركت حمل و نقل و يا راننده محتويات بسته ها را رسيدگي و با پروانه عبور تطبيق مينمايد. درصورتي كه اختلافي مشاهده نشود اجازه خروج داده ميشود و نسبت به ابطال تضمين يا تعهد اقدام ميگردد. هر گاه مهر و موم و پلمب [75] به طور عمدي شكسته و در محتويات دخل و تصرف شده باشد در اينصورت طبق مقررات قاچاق رفتار ميشود.

تبصره ـ در مواردي كه بر اثر كنترلهاي گمركي در مرز خروج، كالايي اضافه يا كسر يا مغاير نسبت به پروانه گمركي كشف شود، در صورت سالم بودن مهر و موم و پلمب و محفظه حمل بار و احراز عدم سوء نيت اجازه تخليه كالا در انبارهاي گمركي با تنظيم صورتمجلس يا خروج كالا از قلمرو گمركي صادر ميگردد و تضمين مسترد يا تعهد اسقاط ميشود.

ماده ۵۷ ـ هرگاه كالاي عبوري تا پايان مدت اعتبار پروانه از قلمرو گمركي خارج [76] يا به گمرك تحويل نگردد، كالا مشمول مقررات قاچاق گمركي ميشود.

تبصره ۱ ـ درصورتي كه براي گمرك محرز گردد كالا به علل قوه قهريه (فورس‌ماژور) از بين رفته است، تضمين مأخوذه مسترد و تعهد مأخوذه از درجه اعتبار ساقط ميشود. همچنين در موارد عذر موجه، تضمين به ميزان حقوق ورودي كالاي خارج يا تحويل نشده به درآمد قطعي گمرك منظور ميگردد.

تبصره ۲ ـ گمرك ميتواند با اخذ جريمه انتظامي موضوع ماده (۱۰۹) اين قانون اجازه تحويل كالا به مرجع تحويل گيرنده را صادر نمايد، مشروط بر اينكه با نظر گمرك حداكثر تا ده روز از مهلت اعتبار پروانه عبور خارجي، كالا به گمرك مقصد تحويل شده باشد.

ماده ۵۸ ـ مسؤوليت عبوردهنده (ترانزيت كننده) در پرداخت جرائم متعلقه، مطالبات گمرك و مجازات‌هاي ناشي از عدم تحويل يا خروج كالا محدود به ميزان تعهدات و يا تضمينات مأخوذه براي صدور پروانه عبور نيست.

75- تشخیص عمدی بودن از غیر عمدی بودن قطعا با دادگاه است، زیرا در این رابطه صراحت به «گمرک» یا مرجع دیگری نکرده است

76- به این ترتیب فرقی نمی کند کالا مجاز، مشروط، یا ممنوع بوده باشد، همین اندازه که تا پایان مدت اعتبار پرواز از قلمرو گمرکی خارج یا به گمرک تحویل نگردد، مشمول مقررات قاچاق گمرکی است، یعنی قاچاق می کند.

آئین نامه اجرایی قانون امور گمرکی ایران نیز مواد 95 تا تا 109 را به مبحث ترانزیت خارجی اختصاص داده است .

مبحث پنجم ـ عبور (ترانزیت) خارجی

ماده۹۵ـ عبوردهنده با تسلیم اظهارنامه به گمرک، متعهد می‌گردد کالا را ظرف مهلتی که متناسب با مسافت، نوع وسیله حمل و فصول سال تعیین می‌شود از طریق گمرک خروجی مشخص شده در پروانه عبور، خارج نماید.

تبصره۱ـ مدت زمان و مسیرهای عبور کالاهای خارجی از قلمرو گمرکی توسط وزارت راه و شهرسازی و با هماهنگی گمرک ایران تعیین می‌گردد.

تبصره۲ـ تمدید مهلت پروانه یا تغییر گمرک خروجی با موافقت گمرک ورودی یا گمرک ایران و با اعلام مراتب به گمرکهای ذی‌ربط امکانپذیر است.

تبصره۳ـ تجدید و ترمیم بسته‌بندی، درجه‌بندی و عملیات برای تسهیل حمل کالای عبوری، پس از درخواست کتبی صاحب کالا یا نماینده قانونی وی با نظارت گمرک، مجاز می‌باشد. هرگونه خسارت وارده به کالا ناشی از اجرای این ماده به‌ عهده درخواست‌کننده می‌باشد.

تبصره۴ـ گمرک و سازمانهای ذی‌ربط، درخواست عبوردهنده مبنی بر تخلیه کالا در اماکن گمرکی یا انتقال کالا از بارگنج (کانتینر) به کامیون، واگن یا هواپیما و بالعکس را می‌پذیرند.

ماده۹۶ـ کالای عبوری پس از انجام کنترل‌های گمرکی و تودیع تضمین در گمرک ورودی، مهر و موم (پلمب) می‌گردد و در صورتی که وسیله نقلیه قابل مهر و موم (پلمب) شدن باشد به مهر و موم (پلمب) وسیله نقلیه اکتفا می‌شود. در صورتی که بارگنج یا وسیله نقلیه حامل کالای عبوری به هنگام ورود دارای مهر و موم (پلمب) سالم باشد گمرک ضمن کنترل مهر و موم (پلمب) نسبت به الصاق مهر و موم (پلمب) جدید اقدام می‌نماید. در موارد ظن قوی به وجود تخلف، گمرک می‌تواند علاوه بر کنترل مهر و موم (پلمب) محموله‌‍‌ها را با اسناد و اظهارنامه تطبیق نماید.

تبصره ـ در صورت نبودن وسایل نقلیه مناسب و یا عدم امکان مهر و موم (پملب)، گمرک مبدأ می‌تواند با اعمال روشهای کنترلی مناسب اجازه عبور را بدهد.

ماده ۹۷ـ در مواردی که وسیله نقلیه حامل کالای عبوری به علت نقص فنی یا سانحه یا دلایل موجه دیگر متوقف می‌شود، عبوردهنده یا حامل باید مراتب را به‌نزدیکترین گمرک اطلاع دهد تا با نظارت گمرک و پس از رفع مشکل یا بارگیری کالا در وسیله دیگری که قابل مهر وموم (پلمب) باشد، کالا عبور داده شود. در این موارد نیز ضمن تنظیم صورتمجلس و درج شماره مهر و موم (پلمب) در اسناد مربوط، مراتب به‌گمرکهای ورودی و خروجی اعلام خواهد شد.

ماده ۹۸ ـ عبور خارجی کالا برای شرکتهای حمل و نقل ایرانی دارای مجوز فعالیت از وزارت راه و شهرسازی از نظر سپردن تضمین در حکم کالای مجاز تلقی می‌شود.

تبصره۱ـ کالای تحت پوشش کارنه تیر بدون نیاز به تسلیم اظهارنامه و سپردن تضمین، عبور (ترانزیت) می‌شود.

تبصره۲ـ در مواردی که کالای عبوری به وسیله پست دولتی یا شرکت‌های حمل و نقل ریلی یا راه‌آهن اظهار و به شیوه ریلی حمل می‌شود و همچنین کالای غیرتجاری همراه مسافران عبوری، به جای تضمین با اخذ تعهد اقدام به صدور پروانه عبور (ترانزیت) می‌شود.

ماده۹۹ـ مدارک لازم برای الصاق به اظهارنامه عبور خارجی به شرح زیر می‌باشد:

الف ـ تصویر سیاهه خرید.

ب ـ تصویر صورت عدلبندی در صورت یکنواخت نبودن کالا.

پ ـ بارنامه یا راهنامه یا تصویر تصدیق شده آنها توسط مؤسسه حمل ونقل یا فهرست کل بار (مانیفست) لنج یا قبض انبار صادره به وسیله مناطق آزاد تجاری ـ صنعتی و ویژه اقتصادی.

ت ـ ترخیصیه به استثنای کالاهای حمل شده توسط لنج یا کالای وارده از طریق مرزهای زمینی.

ث ـ گواهی‌های مستند به قوانین مربوط که در آنها به لزوم اخذ گواهی برای کالای عبوری تصریح گردیده است.

ج ـ اصل قبض انبار (در صورت عدم حمل یکسره کالا).[142]

ماده۱۰۰ـ پروانه عبور خارجی پس از انجام تشریفات مقرر به ازای هر واحد حمل به عبوردهنده تسلیم می‌گردد تا به موجب آن کالای خود را تحویل گرفته و حمل نماید. پروانه عبور باید در طول مسیر عبور همراه حامل کالا باشد. یک نسخه از اظهارنامه عبور و اسناد ضمیمه از طرف گمرک ورودی مستقیماً به گمرک خروجی ارسال می‌گردد تا پس از وصول محموله به آن گمرک نسبت به تصدیق خروج کالا در اظهارنامه اقدام و به گمرک ورودی اعاده نماید.

تبصره ـ در مورد کالای همنوع مازاد بر پنج درصد و کالای غیر همنوع موضوع ماده (۵۴) قانون جهت اجرای تبصره (۲) ماده (۱۰۸) قانون صرفاً کالای اضافی نگهداری و باقیمانده کالا که با اظهار مطابقت دارد اجازه عبور داده می‌شود.

ماده۱۰۱ـ در مواردی که کالای عبور خارجی موضوع یک پروانه با بیش از یک وسیله حمل می‌گردد گمرک ورودی مشخصات محموله، وسیله حمل، شماره پروانه عبور و شماره مهر و موم (پلمب) الصاقی، نام گمرک خروجی، مهلت مقرر جهت عبور از قلمرو گمرکی و سایر اطلاعات مورد نیاز را در پته عبور قید و به همراه یک نسخه تصویر پروانه، تحویل عبوردهنده می‌نماید که در طول مسیر و برای خروج از قلمرو گمرکی حکم اصل پروانه را خواهد داشت. در این گونه موارد اصل پروانه همراه آخرین وسیله‌نقلیه ارسال و به گمرک خروجی تسلیم خواهد شد. در هر حال تسویه تضمین یا تعهد موکول به ارایه اصل پروانه و تأیید خروج یا تحویل تمام محموله عبوری به گمرک خواهد بود.

ماده۱۰۲ـ کالای عبوری را می‌توان با موافقت گمرک ایران به گمرکهای داخلی در طول مسیر عبور تحویل و برای سایر منظورهای ماده (۴۷) قانون اظهار و طبق مقررات مربوط ترخیص نمود، به شرط اینکه در کالا دخل و تصرفی نشده باشد. در این موارد پروانه عبوری توسط گمرک داخلی ابطال و مراتب به گمرکهای ورودی و خروجی اعلام خواهد شد. [143]

ماده۱۰۳ـ توقف وسیله حمل برای انجام عملیات بازرسی و مهر و موم (پلمب) مجدد موضوع ماده (۵۵) قانون که در نهایت منجر به ادامه مسیر وسیله حمل و نقل می‌گردد نباید از بیست و چهار ساعت تجاوز نماید.

ماده۱۰۴ـ چنانچه در مرز خروجی یا گمرک داخلی مشاهده گردد محفظه بار و مهر و موم (پلمب) بارگنج (کانتینر) یا وسیله نقلیه دست نخورده است، بازرسی محتویات ضرورتی ندارد مگر در موارد ظن قوی به وجود تخلف که در این صورت با اجازه رییس گمرک مربوط، پس از بررسی چنانچه مغایرتی مشاهده نشود، صورتمجلس تنظیم و ضمن درج شماره مهر و مومهای (پلمب‌های) قبلی و جدید در آن نتیجه بررسی قید و حسب مورد اجازه خروج محموله یا تخلیه آن و انجام سایر اقدامات داده می‌شود.

ماده۱۰۵ـ گمرک خروجی موظف است مندرجات پروانه عبور و وضع مهر و موم (پلمب) و مشخصات ظاهری را تطبیق نموده و پس از حصول اطمینان از مطابقت، اجازه تخلیه یا خروج کالا را تحت نظارت مأمورین گمرک صادر نماید.

ماده۱۰۶ـ پس از تحویل کالا به گمرک مقصد و یا خروج محموله از قلمرو گمرکی گمرک یاد شده بلافاصله مراتب را به گمرک ورودی اعلام و اظهارنامه گواهی شده توسط رییس گمرک مربوط، به اظهارکننده یا نماینده وی تسلیم می‌شود تا جهت ابطال تعهدات یا تضمین‌ها به گمرک ورودی تسلیم نماید. پروانه عبور که خروج کالا در پشت آن گواهی شده، در گمرک خروجی بایگانی و علاوه بر آن به محض تحویل یا خروج کالا مراتب در رایانه یا دفتر مخصوص شماره‌گذاری و مهر و موم (پلمب) و ثبت می‌شود.

ماده۱۰۷ـ هرگونه کاهش یا افزایش در اقلام ممنوع عبور خارجی بنا به پیشنهاد شورای امنیت کشور به تصویب هیئت‌وزیران خواهد رسید.

تبصره ـ ممنوعیت عبور اقلام افزایشی سه ماه پس از ابلاغ تصویب‌نامه هیئت‌وزیران قابل اجرا خواهد بود. [144]

ماده۱۰۸ـ در مواردی که عبور کالا بدون تخلیه و تحویل به اماکن گمرکی میسر نمی‌باشد و مقصد بارنامه غیر از گمرک ورودی باشد در حکم حمل یکسره خواهد بود.

ماده۱۰۹ـ از زمان وقوع تخلف گمرکی در رویه عبور خارجی تا صدور و ابلاغ حکم قطعی مراجع قضایی، تصمیم‌گیری در مورد کاهش تسهیلات برای شرکت‌های حمل و نقل بین‌المللی با گمرک ایران است.

اما توضیحات رضا بنایی در این خصوص :

142 - کاربرد اصطلاح «حمل یکسره» منحصرا در مورد ترانزیت به داخل ( Inward transit) یا به عبارت دیگر ترانزیت داخلی هنگامی که مقصد بارنامه داخل کشور باشد، مصداق دارد، نه ترانزیت یا عبور خارجی موضوع (مبحث پنجم)، هم در قانون گمرک و هم در این آیین نامه این نکات یادآور شده و لذا برای احراز از بروز اشتباه باید به آن توجه داشت.

143 - توجه به این نکته مهم بادی داده شود که کالای عبوری با رعایت ضوابط و مقررات عمومی صادرات و واردات یعنی طی فرایند ثبت سفارش، اخذ مجوزهای قانونی امکان تغییر عنوان دارد، آنهم به شرط اینکه اظهار اولیه (عبور خارجی) از مصادیق جرم قاچاق یا تخلفات گمرکی نبوده باشد که قهرا طبق مقررات قانون گمرک باید با آن برخورد شود.

144- مفاد تبصره قابل توجیه نیست، زیرا اگر برحسب ضرورت و بنا به تشخیص شورای امنیت ملی کشور که به تصویب دولت هم رسیده، چگونه می توان اجازه داد طی سه ماه از تاریخ ابلاغ مصوبه همچنان عملیات ترانزیت خارجی کالای ممنوعه ای حتما ضرورت داشته که اعلام گردد، ادامه یابد. این تبصره محل تامل و ایراد است.