آيين نامه اجرايي قانون حمل ونقل عبور كالاهاي خارجي از قلمرو جمهوري اسلامي ايران
1377.05.18 - .38582ت19786ه - 1377.09.30 - 337
وزارت راه و ترابري -وزارت امور اقتصادي و دارايي كشور امور گمركي ـ راه و ترابري
هيأت وزيران در جلسه مورخ 1377.5.18 بنا به پيشنهاد مشترك شماره 3021.11 مورخ 1377.3.5 وزارتخانههاي
راه و ترابري، اموراقتصادي و دارايي كشورو به استناد ماده (26) قانون حمل ونقل و عبور كالاهاي خارجي از
قلمروجمهوري اسلامي ايران - مصوب 1374 - آييننامه اجرايي قانون ياد شده را به شرحزير تصويب نمود:
فصل اول -تعاريف وكليات
ماده 1- اصطلاحات به كار برده شده در قانون حمل ونقل وعبور كالاهاي خارجي از قلمرو جمهوري اسلامي ايران كه از اين پس در اين آييننامه، قانون ناميدهميشود- و اين آييننامه به شرح زير تعريف ميگردند:
الف - اظهارنامه عبور خارجي: عبارت است از برگهاي (فرمي) چاپي كه توسط گمرك جمهوري اسلامي ايران
چاپ شده و جهت اظهار كالاهاي عبوري خارجيمورد استفاده قرار ميگيرد.
ب- اظهار نامه اجمالي كالاي عبوري: عبارت است از برگهاي (فرمي) چاپي جهت اظهار اجمالي كالا كه در بدو
ورود آن توسط هدايت كننده وسيله حمل يانماينده شركت حمل ونقل و يانماينده راه آهن به گمرك يا بندر يا
فرودگاه حسب مورد تسليم ميگردد.
پ- اظهار كالاي عبوري: عبارت است از ذكر اوصاف و مشخصات كامل كالا در اظهار نامه تسليمي كه جهت عبور
خارجي كالا به گمرك ارايه ميگردد.
ت - اظهار اجمالي كالاي عبوري: عبارت است از ذكر مشخصات كلي كالا كه در اظهارنامه اجمالي به گمرك يابندر
ارايه ميگردد.
ث- ترخيصيه كالاي عبوري: عبارت است از سند حواله تحويل كالا به صاحب آن يا عبور دهنده كه از سوي متصدي
حمل و يا نماينده وي به عنوان گمرك، بارعايت ضوابط و مقررات مربوط صادر ميگردد.
ج-پروانه عبور خارجي: عبارت است از نسخه دوم اظهار نامه عبور خارجي كه توسط ادارات گمرك تأييد وصادر
ميگردد.
چ- بارنامه: سندي است مبين مالكيت كالا كه حمل كننده يا نماينده وي پس از وصول كالا صادر مينمايد و حاكي
از حمل كالاي معيني ازيك نقطه (مبدأحمل)به نقطه ديگر (مقصد حمل) با وسيله حمل مورد توافق (كشتي،
كاميون، قطار، هواپيمايا تركيبي از آنها) در محل مقابل كرايه حمل معين ميباشد.
ح - دادههاي الكترونيكي: عبارت است از متن يا پرونجاي (فايل) اطلاعاتي كه از طريق شبكههاي رايانهاي يا
ديسك نوري يا فلاپي ديسك به منظور تسريع درامور جاري عبور كالا تحت استاندارد و نمونه (فرمت) شناخته
شده بين المللي همراه با اعمال سيستم امنيتي بر روي اينگونه پرونجاها (فايلها) و امكان احرازهويت فرستنده
و گيرنده تبادل ميگردد.
خ - وجه الضمان: عبارت است از وديعه نقدي يا ضمانتنامه بانكي به صورت فردي يا جمعي تضامني يا بيمه نامه
كه به منظور تضمين انجام تعهدات گمركيكالاي عبوري از طرف عبور دهنده به گمرك توديع ميشود.
تبصره - تعريف ساير اصطاحاتي كه در اين ماده ذكر نشده است، تابع مقررات مربوط ميباشد.
ماده 2- حمل و نقل كالاي عبوري از قلمرو گمركي جمهوري اسلامي ايران منحصر به يك وسيله خاص نبوده و
حمل آنها با وسايط نقليه گوناگون اعم از كشتي،كاميون ،قطار، هواپيما و لوله يا تركيبي از آنها (حمل مركب) تحت
ضوابط اين آييننامه مجاز ميباشد.
ماده 3- دستگاههاي ذي ربط ميتوانند اوراق و اسناد اشاره شده در متن اين آييننامه كه ميتواند به طور
الكترونيكي مبادله شود را بپذيرد و اينگونه اسنادالكترونيكي داراي ارزش و اعتبار اسناد كاغذي مشابه ميباشد.
ماده 4- گمرك موظف است حداكثر ظرف شش ماه از تاريخ اعلام شوراي عالي هماهنگي ترابري كشور در
پايانههاي باربري و ايستگاههاي راه آهن وفرودگاههايي كه اماكن گمركي شناخته ميشوند در صورت آماده
شدن امكانات لازم از قبيل ساختمان و تجهيزات اداري، انبار محوطه، امكانات تخليه و بارگيريو منازل سازماني
درحد نياز به پيشنهاد گمرك و تصويب شوراي عالي هماهنگي ترابري كشور نسبت به استقرار پرسنل مورد نياز
در اين اماكن اقدام نمايد.
تبصره 1- تأمين امكانات به شرح فوق برعهده سازمان متقاضي ايجاد محوطه گمركي خواهد بود.
تبصره 2- گمرك ميتواند به اشخاص حقيقي و حقوقي كه داراي امكانات لازم جهت تخليه و بارگيري و نگهداري
كالاي عبوري در ادارات گمرك ورودي وخروجي ميباشند مجوز لازم جهت تخليه و بارگيري و انبارداري كالاي
عبوري صادر نمايد.
ماده 5- عبور كالا از قلمرو كشور جمهوري اسلامي ايران در حدود قراردادها و موافقتنامههاي منعقد شده بين
دولتهاي طرفين ،تابع همان مقرراتي خواهد بود كهدر قراردادهاي منعقد شده آمده است، مگر آنكه بنابر علل
امنيتي و مذهبي ورود آن به كشور ممنوع باشد.
تبصره - عبور كالاهاي عبوري ساير كشورهايي كه با كشور جمهوري اسلامي ايران قرار داد عبور كالا ندارند و يا
مواردي كه در توافقنامههاي طرفين ديده نشدهباشد تابع قانون و اين آييننامه خواهد بود.
ماده 6- فهرست كالاهاي ممنوعه حداكثر ظرف مدت پانزده روز پس از تصويب اين آييننامه توسط شوراي امنيت
كشور تهيه و به تصويب هيأت وزيران خواهدرسيد.
تبصره 1- هرگونه كاهش يا افزايش در اقلام اعلام شده به پيشنهاد شوراي امنيت و تصويب هيأت وزيران خواهد
بود.
تبصره 2- ممنوعيت عبور اقلام افزايشي سه ماه پس از ابلاغ قابل اجرا ميباشد.
ماده 7- عبور دام ونبات ومواد و محصولات خام دامي و نباتي كه به موجب قانون نياز به اخذ مجوز قرنطينه دامي و
نباتي دارد، منوط به اخذ مجوز ياد شدهاست. فهرست كالاهايي كه نياز به اخذ مجوز قرنطينه دامي و نباتي دارد،
توسط سازمانهاي ذي ربط، تنظيم و ضمن اعلام به سازمان حمل و نقل و پايانههايكشور، جهت اطلاع عبور
دهندگان كالا منتشر ميگردد.
ماده 8- براي عبور مواد شيميايي، منفجره و مخدر زير ،نياز به اخذ مجوز از دستگاههاي نام برده شده ذيل
ميباشد.
الف - عناصر شيميايي راديواكتيو: پرومتيوم، پولونيوم ،استات، رادون، فرانسيوم ،راديوم، اكتينيوم، پروتاكتي نيوم
،نپتونيوم، آمرسيوم و ساير عناصر با شمارهاتمي بالاتر، همچنين ساير مواد راديواكتيو طبق فهرست كه سازمان
انرژي اتمي ايران اعلام مينمايد از سازمان ياد شده.
ب- ديناميت و ساير مواد قابل انفجار مانند فتيله، چاشني، كپسولهاي قابل انفجار و آتش زا از وزارت دفاع و
پشتيباني نيروهاي مسلح.
ج - مواد مخدر ومواد سمي و ساكارين و مواد ساكارين دار و بلودومتيلن كه مصرف پزشكي داشته باشد از وزارت
بهداشت، درمان و آموزش پزشكي (اداره كلنظارت بر مواد مخدر).
ماده 9- وزارتخانههاي كشاورزي و جهاد سازندگي موظفند جهت عبور كالاهاي خارجي كه نياز به قرنطينه و صدور
مجوز دارند با استقرار امكانات مورد لزوم درمرزهاي مجاز كشور دركوتاهترين زمان ممكن نسبت به صدور مجوز
لازم اقدام نمايند.
ماده 10- عبور كالاي خارجي از قلمرو جمهوري اسلامي ايران منوط به سپردن وجه الضمان به شرح زير خواهد
بود:
الف - در مورد كالاهاي مجاز مبلغ معادل حقوق گمركي، سود بازرگاني و عوارضي كه به واردات قطعي آن كالا
تعلق ميگيرد.
ب - درمورد كالاي مجاز مشروط و ممنوع الورود مبلغ معادل حقوق گمركي، سود بازرگاني، عوارض و سه برابر
ارزش كالا.
تبصره 1- در صورت عدم خروج كالا و انطباق مورد با موازين قاچاق، صرف نظر از ميزان وجه الضمان توديع شده،
شركتهاي حمل و نقل يا اشخاص، مشمولمجازاتهاي مندرج در قوانين مربوط خواهند بود.
تبصره 2- ميزان وجه الضمان توديعي توسط شركتهاي حمل و نقل بين المللي ايراني داراي مجوز فعاليت از
وزارت راه و ترابري، معادل حقوق گمركي، سودبازرگاني و عوارض كالاي عبوري ميباشد.
تبصره 3- درمواردي كه كالاي عبوري توسط راه آهن جمهوري اسلامي ايران تا مرز خروجي با بارنامه بين المللي
حمل و با تنظيم اظهارنامه و تعهد كتبي توسطراه آهن انجام ميشود، نياز به سپردن وجه الضمان نميباشد.
تبصره 4- وجه الضمان موضوع اين ماده به صورت سپرده نقدي، ضمانتنامه بانكي بوده و براي شركتهاي حمل و
نقل بين المللي موضوع تبصره (2) اين مادهعلاوه بر موارد فوق ضمانتنامههاي تضامني بانكي يا بيمه نامههاي
معتبر به جاي وجه الضمان عبور كالا پذيرفته ميشود.
تبصره 5- اخذ وجه الضمان به ميزان فوق مانع از وصول جرايم و بقيه حقوق دولت وفق مقررات مربوط در صورت
بروز تخلف و قاچاق نخواهد بود.
ماده 11- وسايط نقليه خارجي اعم از كاميون، اتوبوس، ميني بوس، لكوموتيو و وسايط نقليه ريلي بدون بار و
مسافر و سواري كه به عنوان يك محموله عبوريبا نيروي محركه خود قلمرو كشور را عبور مينمايند و فاقد
مدارك معتبر بين المللي عبور ميباشند در صورتي كه توسط يكي از شركتهاي حمل و نقل بينالمللي ايراني
مجاز اظهار گردند از لحاظ سپردن وجه الضمان تابع مقررات كالاهاي عبوري ميباشند.
ماده 12- كليه سازمانهايي كه مسؤول انجام عمليات تشريفات عبور كالاهاي خارجي هستند از قبيل ادارات
گمرك، بنادر، پايانهها، ايستگاههاي راه آهن،فرودگاهها و بانكها موظفند امور مربوط را در يك بخش يا دايرهاي جدا
از ساير بخشها و دواير ديگر متمركز نموده به طوري كه انجام تشريفات عبور خارجي كلاًدرهمان بخش يا دايره
دراسرع وقت و بدون وقفه امكانپذير باشد.
ماده 13- تكميل يا تغيير بسته بندي درموردكالاهاي عبوري خارجي و همچنين نمونه برداري از آن بنابه درخواست
كتبي صاحب كالا يا عبور دهنده بدون آن كهماهيت كالا تغيير نمايد در محوطههاي گمركي با نظارت مستمر گمرك
مجاز ميباشد. دراين قبيل مواقع درصورت مجلسي كه به امضاي نمايندگان گمرك وعبوردهنده حسب مورد
ميرسد.، وقوع امر به طور تفصيلي قيد و ضميمه اسناد عبور ميشود.
تبصره - در صورتي كه كالا تحول سازمان بنادر كشتيراني يا شركتملي انبارهاي عمومي و خدمات گمركي ايران
شده باشد صورتمجلس موضوع اين ماده براي بهامضاي نماينده سازمان يا شركت (حسب مورد )نيز برسد.
ماده 14- ادارات گمرك و سازمانهاي ذي ربط درخواست كتبي صاحب كالا يا عبوردهنده را مبني بر تخليه كالا در
اماكن و محوطههاي گمركي يا انتقال كالا ازكانتينر به كاميون يا واگن يا هواپيما و بالعكس را قبول مينمايند.
ماده 15- درصورت ضرورت وضع هر گونه عوارض بر كالاهاي عبوري خارجي، سازمان حمل و نقل پايانههاي كشور
موضوع را بررسي و با توجه به شرايطزماني و مكاني و عمل متقابل ساير كشورها نسبت به كالاهاي عبوري
مربوط به جمهوري اسلامي ايران، پيشنهاد لازم را درخصوص وضع عوارض به شورايعالي هماهنگي ترابري
كشور به منظور تصويب به هيأت وزيران ارائه مينمايد.
ماده 16- كليه سازمانهايي كه در امر عبور كالا وظيفهاي برعهده آنها مقرر است از جمله پستهاي قرنطينه دامي
و نباتي، نيروي انتظامي و غير موظفند ضمنفراهم نمودن امكانات لازم ساعت كاري خود را با ساعت كاري
ادارات گمرك مرزي مربوط هماهنگ كنند و در صورت ضرورت به صورت شبانه روزي فعاليتنمايند.
ماده 17-اداره گذرنامه مكلف است گذرنامه و دفترچه خروجي مربوط به رانندگان ايراني متقاضي فعاليت درخطوط
بين المللي را پس از درخواست شركتحمل و نقل بين المللي كه قبلاً توسط سازمان حمل و نقل و پايانههاي
كشور به آن اداره معرفي شده است حداكثر ظرف هفت روز كاري صادر نمايند.
تبصره - وزارت اطلاعات موظف است پاسخ استعلام اداره گذرنامه پيرامون وضعيت رانندگان را حداكثر ظرف چهل
و هشت ساعت به آن اداره اعلام نمايد.
ماده 18- رانندگان كاميونهاي حامل كالاي عبوري خارجي موظفند در مسيرهاي عبور كالا كه توسط سازمان حمل
و نقل و پايانههاي كشور با هماهنگي وزارتكشور تعيين واعلام ميگردد. تردد نمايند.
تبصره - نيروي انتظامي موظف است كاميونهاي حامل كالاي عبوري را درطول مسير نظارت نموده و در صورت
انحراف، آنها را به مسير تعيين شده هدايتنمايد.
ماده 19- چنانچه براي نيروي انتظامي مستقر در پاسگاههاي طول مسير عبور كالا ضن قوي قاچاق نسبت به
محوله عبوري وجود داشته باشد يا با فك مهر وموم (پلمپ) كاميون يا كانتينر يا هرگونه دخل و تصرف دركالاي
عبوري مواجه گردد، فك مهروموم (پلمپ) و بازرسي كالا و تنظيم صورتمجلس درنزديكترينگمرك انجام ميپذيردو
در صورتي كه امكان انتقال وسيله حامل كالا به نزديكترين گمرك ميسر نباشد نيروي انتظامي ضمن حراست از
محموله عبوري تقاضاياعزام نماينده از نزديكترين گمرك را به محل توقف وسيله حمل مينمايد. پس از بررسي
در صورتي كه مورد مشكوكي مشاهده نشود كانتينر يا وسيله حمل و درصورت نياز به تعويض وسيله حمل
وسيله جديد برحسب مورد دوباره توسط گمرك مهروموم (پلمپ) و با درج مشخصات مهروموم (پلمپ) جديد
درصورتمجلس، اجازه ادامه مسير داده ميشود در غير اين صورت طبق مواد(43و44) اين آييننامه عمل خواهد
شد.
تبصره 2- انجام عمليات بازرسي ومهر و موم (پلمپ) مجدد كه در نهايت منجر به ادامه مسير ميگردد نبايد از
بيست و چهار ساعت تجاوز نمايد.
ماده 20- چنانچه كالاي عبوري خارجي به صورت مستقيم از مرزهاي زميني و بدون انجام عمليات تخليه و
بارگيري،از گمرك عبور نمايد ياتوسط وسايل حملبه يكي از بنادر يا ادارات گمرك وارد و به صورت يكسره به وسايط
حمل ديگر بارگيري و خارج گردد مشمول پرداخت حق بيمه محل نميباشد. در اين گونهموارد در صورت ورود
خسارت به كالا مسؤوليت بر عهده گمرك نميباشد.
ماده 21- در صورتي كه كالاي عبوري خارجي در اماكن ومحوطههاي گمركي و بندري تخليه و براي آن قبض انبار
صادر گردد مشمول پرداخت حق بيمه مقرربراي كالاهاي وارداتي به گمرك ميباشد.
تبصره - چنانچه تصوير بيمه نامه، داراي اعتبار زماني كالاي عبوري خارجي از سوي عبور دهنده كتباً با ذكر تعهد و
تأييد اصالت بيمه نامه به گمرك ارائه گردد،آن كالا مشمول پرداخت حق بيمه محلي نميگردد.
ماده 22- هزينههاي تخليه و بارگيري و انبار داري محمولات عبوري طبق تعرفهاي كه بنا به پيشنهاد شوراي عالي
ترابري كشور و تصويب هيأت وزيران ياشوراي عالي سازمان بنادر و كشتيراني حسب مورد با رعايت ماده (30)
قانون وصول برخي از درآمدهاي دولت و مصرف آن در موارد معين - مصوب 1373 -وضع خواهد شد، دريافت
ميگردد.
تبصره - تا تعيين تعرفه مذكور هزينهها طبق تعرفه كالاهاي وارداتي محاسبه و دريافت خواهد شد.
ماده 23- كالاهاي عبوري خارجي در صورت تخليه در ادارات گمرك ورودي ( و فراهم نبودن وسیله بارگیری و حمل فوری کالا) به مدت پنج روز از پرداخت هزينه انبارداري معاف نميباشند. (پی نوشت شماره 2 )
تبصره - در صورت تجاوز از پنج روز باز تمام مدت توقف هزينه انبارداري دريافت ميشود.
ماده 24- مدت توقف قانوني كالاهاي عبوري خارجي در اماكن و محوطههاي گمركي كشور چهار ماه تمام
ميباشد كه ابتداي آن از تاريخ تسليم اظهارنامهاجمالي كالاي عبوري و فهرست كل بار (مانيفست) ياتاريخ صدور
قبض انبار مربوط ميباشد.
تبصره 2 - مدت مذکور در فرودگاهها دو ماه و ایستگاههای راه آهن چهار ماه میباشد. ( پی نوشت شماره 2 )
تبصره 3 - پس از گذشت مهلت توقف قانونی، کالای وری متروکه شده و طبق قانون مربوط عمل خواهد شد. (پی نوشت شماره 2)
تبصره 3- پس از گذشت مهلت توقف قانوني يا تمديد شده آن، با اخطار كتبي بيست روزه توسط گمرك، كالاي
عبوري متروكه و طبق قانون مربوط عمل خواهدشد.
ماده 25- كالاي فاسد شدني كه پس از تخليه در مجاورت هواي آزاد و شرايط عادي به طور معمول ضايع يا فاسد
ميشود يا عرفاً شروع به فاسد يا تغيير شكلميدهد و كالايي كه نگهداريش ايجاد خطر مي كند و همچنين
حيوانات زنده بايد بلافاصله از گمرك عبور داده شود در غير اين صورت گمرك يا بندر هيچ گونهمسؤوليتي در قبال
ضايع يا فاسد شدن يا نگهداري آنها نداشته وحسب مورد با اخطار قبلي كالا متروكه تلقي ميگردد.
تبصره 1- در صورتي كه اماكن و محوطههاي گمركي براي نگهداري كالاهايي كه طبعاً بايد در سردخانه نگهداري
شود تجهيز نشده باشند گمرك ميتواند ازپذيرفتن اين قبيل كالاها در اماكن و محوطههاي گمركي خودداري نمايد
كه در اين صورت عبور دهنده مكلف است كالا را سريعاً عبور دهد يا با مسؤوليت خودو رعايت ساير مقررات تحت
مراقبت گمرك به سردخانه انتقال دهد.
تبصره 2- درصورت كه شرايط نگهداري هر يك از كالاهاي موضوع اين ماده در اماكن و محوطههاي گمركي فراهم
باشد كالاهاي موصوف از شمول اين مادهخارج ميباشد.
فصل دوم -شرايط عمومي
ماده 26- كالاي عبوري خارجي ميتواند به طرق زير از قلمرو كشور عبور داده شود:
الف - عبور مستقيم از قلمرو جمهوري اسلامي ايران به خارج از كشور .
ب - حمل تركيبي از قلمرو جمهوري اسلامي ايران به خارج از كشور
پ- نگهداري در مناطق حراست شده يا اماكن گمركي و ترتيب حمل تدريجي يا كلي آنها به خارج از كشور.
تبصره - انجام عمليات مربوط به بندهاي (ب وپ) اين ماده با رعايت مفاد تبصرههاي (2و3) ماده (31) اين آييننامه
ميسر خواهد بود.
ماده 27- عبور دهنده براي اظهارنامه كالاي عبوري را در سه نسخه تنظيم و به همراه اسناد مورد لزوم به گمرك
ارائه نمايد.
ماده 28- گمرك پس از اخذ اظهارنامه و انجام تشريفات مربوط همزمان پروانه عبور را امضا و مهر نموده و به عبور
دهنده ارائه ميكند.
ماده 29- مدارك لازم براي الصاق به اظهارنامه عبور كالا عبارتند از :
الف -كالاي وارد شده از طريق جاده :
1- سي ام آر (در صورت تسليم تصوير ارائه اصل به گمرك عبور دهنده، جهت تطبيق و تأييد الزامي است).
2- تصوير سياهه خريد(فاكتور)
3- تصوير فهرست عدل بندي در صورت يكنواخت نبودن كالا.
ب - كالاي وارد شده ا زطريق دريا:
1- يك نسخه رونوشت از بارنامه .
2- ترخيصيه كالاي عبوري.
3- تصوير سياهه خريد(فاكتور).
4- تصوير فهرست عدل بندي در صورت يكنواخت نبودن كالا.
پ- كالاهاي وارد شده از طريق راه آهن:
1- بارنامه يا تصويري از آن به تأييد شركت راه آهن جمهوري اسلامي ايران رسيده باشد.
2- تصوير سياهه خريد.
3- تصوير فهرست عدل بندي در صورت نياز.
تبصره 2- مانيفست محمولات عبوري خارجي كه با لنج يا دوبه وارد ميگرددبه جاي بارنامه پذيرفته ميشود.
تبصره 3- كاميونهاي حامل كالاهاي عبوري تحت صحابت كارنهتير با ارائه كارنه تير و سي ام آر بدون نياز به تنظيم
اظهارنامه و سپردن وجه الضمان عبور دادهميشوند.
ماده 30- پذيرش يك اظهارنامه براي عبور محمولات يكبارنامه در صورت گوناگون بودن نوع كالا، همچنين پذيرش يك
اظهارنامه براي عبور محمولات يكوسيله حمل موضوع چند بارنامه، بلامانع است.
ماده 31- انجام تشريفات عبور كالاهاي خارجي از قلمرو كشور در اولين گمرك مجاز ورودي صورت ميگيرد.
تبصره 1- به منظور دستيابي به مشخصات كالا جهت اظهار، عبور دهنده ميتواند قبل از تسليم اظهارنامه از
گمرك درخواست نمايد اجازه دهد محموله بانظارت گمرك بازديد و مشخصات لازم يادداشت شود. گمرك با اين
درخواست موافقت خواهد نمود.
تبصره 2- كالاي عبوري خارجي چنانچه قبل از حمل به خارج از كشور بنا به تقاضاي عبور دهنده به يكي از اماكن يا
محوطههاي گمركي داخل كشور كه بهاينامر اختصاص يافته است حمل و تخليه شود، پروانه عبور صادر شده
طبق مقررات تصفيه ميگردد و به هنگام ادامه مسير مجدداً تشريفات عبور از همان گمركداخلي انجام
ميپذيرد.
تبصره 3- در صورتي كه در ادارات گمرك مقصد داخلي وسيله حمل كالاي عبوري به صورت انتقال مستقيم
محموله، تعويض گردد نيازي به تصفيه پروانه نبودهو اعتبار آن تا خروج كالا از كشور به قوت خود باقي خواهد ماند و
يك نسخه از صورتمجلس انجام انتقال مستقيم توسط حامل كالا به گمرك مقصد تسليم ياارسال ميگردد.
تبصره 4- فهرست ادارات گمرك مجاز براي انجام تشريفات عبور كالاي خارجي از قلمرو كشور توسط گمرك
جمهوري اسلامي ايران اعلام ميگردد.
ماده 32- در مواردي كه محمولات عبوري خارجي در اماكن و محوطههاي گمركي تخليه ميشود، ارائه قبض انبار
و اسناد مندرج در ماده (29) اين آييننامه برحسب مورد جهت انجام تشريفات عبور كالاي خارجي ضروري
است.
ماده 33- محمولات عبوري خارجي نياز به اخذ نظر آزمايشگاه و مجوز استاندارد ندارد.
تبصره - درموارد سوءظن بنا به تشخيص گمرك استعلام نظر آزمايشگاه بلامانع است .
ماده 34- كانتينرهاي حامل كالاي عبوري خارجي به عنوان ظرف كالا محسوب و نيازي به اظهار جداگانه ندارد ولي
شركتهاي حمل و نقل بين المللي ميتواننددربدو ورود به منظور تسهيل گردش اين كانتينرها (ورود و خروج مكرر)
براي كانتينر درخواست صدور پروانه ورود موقت بنمايد و گمرك مكلف به پذيرش آنميباشد.
ماده 35- در خصوص محمولات يكنواختي كه تخليه آنها به علت بالا بودن مقدار و حجم محموله به طول ميانجامد،
قبول اظهارنامه موكول به خاتمه عملياتتخليه نميباشدو عبوردهنده ميتواند براي اين گونه محمولات به محض
ورود، اظهارنامه تسليم و نسبت به انجام تشريفات گمركي اقدام نمايد.
تبصره -محمولات وارد شده توسط لنج و دوبه كه فاقد بارنامه ميباشند هر يك از اقلام مندرج در مانيفست آنها
مشمول تسهيلات اين ماده خواهد بود.
ماده 36- هر گاه مشاهده شود كه كالاهايي كه به منظور عبور از قلمرو كشور به گمرك ورودي اظهار ترديد است
وجود نداشته يا كسر ميباشد صورتمجلستنظيم و اظهارنامه تسليمي و پروانه عبور بر آن اساس تصحيح و كالا
عبور داده ميشود.
تبصره1ـ هرگاه در گمرک ورودی در کالای ترانزیت خارجی کالای اضافی از همان نوع
مازاد بر پنج درصد و کالای اضافی غیر هم نوع و یا کالای مغایر از حیث نوع و میزان
و تعداد کشف شود، در صورت عدم ارائه اسناد مورد قبول گمرک طی سه ماه، کالای مغایر
و مازاد به ضبط دولت درخواهد آمد و بقیه کالا با اصلاح اظهارنامه و اسناد عبور
داده خواهد شد.
تبصره2ـ در موارد استثنایی که ظن قوی به تخلف وجود دارد و بر اثر کنترلهای گمرکی
در مسیر ترانزیت، اختلافی بین محموله و پروانه ترانزیت خارجی کشف شود، در مورد
کالای اضافی نسبت به ضبط کالا و در مورد کالای کسری و مغایر طبق مقررات قاچاق
اقدام خواهد شد.
تبصره3ـ کالاهایی که ترانزیت آنها بر اساس تبصره (1) ماده (3) قانون حمل و نقل و
عبور کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی ایران ممنوع اعلام شده (به غیر از
کالاهایی که ورود آنها به موجب قوانین موضوعه جرم شناخته شده است) در صورت اظهار
صحیح در گمرک ورودی باید توسط ترانزیتکننده عودت گردد و در صورت اظهـار خلاف
اسـنادی کالاهای موصـوف، با توجه به مقـررات امور گـمرکی قاچاق محسوب میگردد.
تبصره4ـ کانتینر آکبند با پلمب سالم مبدأ به منزله بسته آکبند تلقی میگردد و بدون
نیاز به ارزیابی محتویات توسط سرویس ارزیابی و در خروج از گمرک فقط با مطابقت
اسناد و اظهارنامه با الصاق پلمب اضافی گمرک با صدور پروانه ترانزیت میگردند، مگر
در موارد ظن قوی.
تبصره5 ـ در خصوص ترانزیت خارجی کالاهای تحت کنترل و مراقبتهای هیئت بینالمللی
کنترل مواد مخدر (INCB) برابر مقررات مربوط به آن عمل خواهد شد.( پی نوشت شماره 1 )
ماده 37- گمرك ورودي با هماهنگي و كسب نظر سازمان حمل و نقل و پايانههاي كشور با توجه به طول مسافت،
چگونگي راه، فصول سال و نوع وسيله،مهلتي را براي حمل كالاي عبوري از گمرك ورودي تا گمرك خروجي يا
گمرك مقصد داخل كشور تعيين و در پروانه عبور قيد مينمايد.
تبصره 1- مهلت تعيين شده در پروانه عبور خارجي از زمان خروج كالا از درب خروج اماكن يا محوطههاي گمركي
محاسبه ميگردد.
تبصره 2- چنانچه وسيله نقليه حامل كالاي عبوري در طول مسير به علت نقص فني يا دلايل موجه ديگر به
تشخيص گمرك متوقف و اين توقف باعث اتماممهلت زمان تعيين شده در پروانه گردد، هدايت كننده وسيله حمل
يا عبور دهنده بايد قبل از اتمام مهلت مورد نظر مراتب را به نزديكترين گمرك محل توقفكاميون يا گمرك مقصد
تعين شده، در قلمرو كشور اعلام نمايد.
تبصره 3- نزديكترين گمرك محل توقف كاميون در صورت اطلاع موظف است موضوع را بررسي نموده بلافاصله
مراتب را به گمرك ورودي و خروجي اعلامكند.
تبصره 4- عبور دهنده يا هدايت كننده وسيله حمل در هر حال موظف است پس از رفع مشكل بلافاصله وسيله
حمل را راهي مقصد نمايد.
ماده 38- پروانه عبور بايد در طول مسير عبور همراه وسيله نقليه حامل كالاي عبوري خارجي باشد.
تبصره - در مواردي كه كالاي عبوري خارجي مندرج در يك پروانه، با بيش از يك وسيله نقليه حمل ميگردد، گمرك
عبور دهنده ملزم است مشخصات محمولهعبوري و همچنين مشخصات وسيله حمل و شماره مهر و و موم (
پلمپ) الصاقي را درظهر تصوير پروانه عبور قيد و گواهي نموده و تسليم عبور دهنده نمايد تادرطول مسير به
همراه وسيله حمل باشد. دراين گونه موارد اصل پروانه همراه آخرين وسيله نقليه حم لو به گمرك مقصد يا
خروجي تسليم خواهد شد.
تصوير پروانه مذكور در طول مسير براي نيروي انتظامي به منزله اصل و براي گمرك مقصد داخلي و گمرك
خروجي جهت انجام عمليات معتبر خواهد بود.
ماده 39- به هنگام ورود كالاي عبوري خارجي به گمرك خروجي يامقصد در داخل كشور، عبور دهنده يا نماينده
وي بايد پروانه عبور يا تصويري از آن را كه بهترتيب مقرر در ماده (38) اين آييننامه گواهي شده است، همراه با
وسيله حامل كالا به گمرك مقصد در داخل كشور، يا خروجي تسليم نمايد.
ماده 40- گمرك خروجي يا مقصدپس از بررسي اجمالي و اطمينان از صحت مهر و موم (پلمپ) و عنداللزوم
تطبيق مشخصات ظاهري كالا با مندرجات پروانهيا تصوير گواهي شده آن، اجازه خروج از مرز يا تخليه را صادر
مينمايد.
ماده 41- پس ازخروج يا تخليه كالا در گمرك مقصد در داخل كشور يا خروجي، گمرك مزبور بلافاصله مراتب را در
ظهر پروانه عبور يا تصوير گواهي شده آنتأييد، امضا و ممهور نموده و پس از ثبت دردفاتر مربوط و نگهداري آن،
مراتب را از طريق دورنگار يا ساير وسايل مخابراتي، الكترونيك ي، ماهوارهاي ورايانهاي به گمرك ورودي اعلام
رونوشت آن را به عبور دهنده يا نماينده وي تسليم مينمايد. در هر حال تصفيه نهايي منوط به ارائه اصل پروانه
عبور خارجيميباشد.
ماده 42- گمرك صادر كننده پروانه عبور خارجي بايد به محض دريافت تأييديه نهايي گمرك مقصد در داخل كشور يا
گمرك خروجي مبني بر ورود و تحويل ياخروج كالاي عبوري تعهدات عبور دهنده را خاتمه يافته تلقي و وجه
الضمان مربوط را مسترد يا تصفيه نمايد.
ماده 43- در مواقعي كه گمرك مقصد داخلي اي گمرك مرز خروجي با فك مهر و موم (پلمپ)يا احتمال دخل و
تصرف مواجه ميشود بايد با حضور هدايتكننده وسيله حمل (راننده) و نماينده عبوردهنده به بازرسي كالا
پرداخته و آن را با پروانه عبور تطبيق دهد و در صورتيكه سؤنيت و مغايرتي احراز نشوداجازهخروج كالا يا تخليه
صادر، و در غير اين صورت رسيدگي و وفق مقررات عمل خواهد شد.
ماده 44- هرگاه مهر و موم (پلمپ) گمركي عمداً شكسته شده باشد و دخل و تصرف د ركالاي عبوري خارجي شده باشد با مرتكب يا مرتكبين طبق قانون راجعبه مجازات قاچاق رفتار ميشود. به علاوه چنانچه اين عمل مستوجب كيفر ديگري بر طبق مقررات قانوني باشد مرتكب يا مرتكبين به همان كيفر نيز خواهندرسد.
ماده 45- چنانچه محكوميت اشخاص حقيقي يا حقوقي از طرف دادگاه ذي صلاح قطعيت يابد و به موجب قوانين و مقررات جاري كشور، مرتكب يا مرتكبينمستوجب محدوديت و يا محروميتهاي ديگري هم باشند با آنان طبق مقررات اخير نيز رفتار خواهد شد.
تبصره -در مواردي كه عبور دهنده با تشخيص مراجع قضايي در امر قاچاق يا تخلف دخالتي نداشته باشد از هر
گونه محدوديت يا پرداخت جريمه مبرا ميباشد.
ماده 46- رانندگان وسايط نقليه حامل كالاي عبوري خارجي موظفند كالاي مورد حمل را عيناً بدون هرگونه دخل و
تصرفي در مهلت مقرر درپروانه عبور بهگمرك مقصد داخلي يا گمرك خروجي حمل نمايند.
حسن حبيبي
معاون اول رييس جمهور
پی نوشت شماره 1 :
شماره 138548/ ت42953ک 12/7/1388
الحاق تبصرههای (1) تا (5) به ماده (36) آییننامه اجرایی قانون حمل و نقل و عبور
کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی ایران
وزارت راه و ترابری ـ وزارت امور اقتصادی و دارایی ـ وزارت کشور ـ وزارت امور
خارجه
وزارت بازرگانی
وزیران عضو کارگروه ساماندهی، هماهنگی و توسعه و تشویق امر خدمات عبور کالا از کـشور (ترانزیت) به اسـتناد اصل یکصد و سی و هشتم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و با رعایت تصویبنامه شماره 56291/ت38693هـ مورخ 16/4/1387 تصویب نمودند:
متن ذیل به عنوان تبصرههای (1) تا (5) به ماده (36) آییننامه اجرایی قانون حمل و نقل و عبور کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی ایران موضوع تصویبنامه شماره 38582/ت19789ه مورخ 20/9/1377 اضافه میگردد:
این تـصویبنامه در تاریخ 7/7/1388 به تأیید مقام مـحترم ریاست جـمهوری رسیده است.
معاون اول رئیسجمهور ـ محمدرضا رحیمی
پی نوشت شماره 2
اصلاح آیین نامه اجرایی قانون حمل و نقل و عبور کالاهای خارجی
از قلمرو جمهوری اسلامی ایران
1379.11.16 - 53190 . ت24024 ه -1379.11.23 - 609 شماره: .53190ت24024 هـ
تاریخ: 1379.11.23
وزارت راه و ترابی - وزارت امور اقتصادی و دارایی - وزارت کشور
هیأت وزیران در جلسه مورخ 1379.11.16 با توجه به نظر رییس محترم مجلس شورای
اسلامی(موضوع نامه شماره 2957هـ.ب مورخ 1379.9.3)تصویب نمود:
آییننامه اجرایی قانون حمل و نقل و عبور کالاهای خارجی از قلمرو جمهوری اسلامی
ایران ، موضوع تصویبنامه شماره .38582ت19789 مورخ1377.9.30 به شرح زیر اصلاح
میشود:
1- در ماده (23) عبارت " و فراهم نبودن وسیله بارگیری و حمل فوری کالا" بعد از
عبارت " گمرک ورودی" اضافه میگردد.
2- تبصرههای (2) و (3) ماده (24) به شرح زیر اصلاح میگردد:
تبصره 2 - مدت مذکور در فرودگاهها دو ماه و ایستگاههای راه آهن چهار ماه میباشد.
تبصره 3 - پس از گذشت مهلت توقف قانونی، کالای وری متروکه شده و طبق قانون مربوط
عمل خواهد شد.
حسن حبیبی - معاون اول رییس جمهور